Hiện còn nhiều khu vực miền Bắc vẫn ngập nước nghiêm trọng. Nhà cửa, giếng khơi, giếng khoan, ao hồ đều bị ngập và ô nhiễm nghiêm trọng. Sau lũ, nước sinh hoạt thường lẫn bùn đất, chất thải, xác động vật chết… khiến nguồn nước trở thành ổ chứa vi khuẩn, virus và ký sinh trùng.

Theo Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế), khi nguồn nước bị ô nhiễm, mầm bệnh dễ dàng phát tán và lan rộng. Người dân vùng ngập có thể mắc nhiều bệnh nguy hiểm như bệnh ngoài da (mẩn ngứa, viêm da, ghẻ lở, nấm chân tay), bệnh tiêu hóa (tiêu chảy, tả, thương hàn), bệnh về mắt (đau mắt đỏ, mắt hột) và các bệnh phụ khoa do tắm rửa bằng nước bẩn.

Làm sạch nước sinh hoạt sau mưa lũ

Để bảo đảm sức khỏe và phòng tránh dịch bệnh, Bộ Y tế khuyến cáo người dân cần xử lý nước đúng cách trước khi sử dụng.

Bước 1: Làm trong nước

Cách đơn giản nhất là dùng phèn chua hoặc lọc qua vải sạch. Với phèn chua, hòa tan khoảng 1 g phèn (khoảng nửa đốt ngón tay) cho 20 lít nước, khuấy đều và chờ 30 phút để cặn lắng xuống đáy rồi gạn lấy phần nước trong.

Nếu không có phèn, người dân có thể dùng vải cotton sạch để lọc nước, thay vải khi thấy cặn bám nhiều. Trường hợp nước đục hoặc nhiều phù sa, nên lọc sơ bằng nhiều lớp vải màn trước khi tiến hành làm trong.

Bước 2: Khử trùng nước

Sau khi đã làm trong, nước cần được khử trùng bằng hóa chất hoặc đun sôi.

• Với quy mô hộ gia đình, có thể dùng Cloramin B 0,25 g (1 viên cho 25 lít nước) hoặc Aquatabs 67 mg (1 viên cho 20 lít nước). Hòa tan viên khử trùng, khuấy đều, đậy nắp và chờ 30 phút trước khi sử dụng.
• Với nguồn nước lớn phục vụ nhiều hộ, việc khử trùng bằng bột Cloramin B 27% clo hoạt tính hoặc Clorua vôi cần được cán bộ y tế hướng dẫn. Ví dụ, để xử lý 300 lít nước, hòa tan 3 g bột Cloramin B 27% trong một gáo nước rồi đổ vào bể chứa, trộn đều, đợi 30 phút mới dùng được.

Lưu ý, nước sau khi khử trùng chỉ nên dùng cho sinh hoạt và phải đun sôi trước khi uống. Không nên khử trùng cùng lúc với đánh phèn vì phèn làm mất tác dụng của clo. Nếu ngửi thấy mùi clo nhẹ, việc khử trùng đã có hiệu quả.

Bước 3: Dùng thiết bị lọc nước

Các hộ gia đình có thể sử dụng thiết bị lọc để tăng hiệu quả xử lý. Tuy nhiên, cần chọn thiết bị đã được kiểm định, đảm bảo nguồn nước đầu vào đã được làm trong để tránh tắc nghẽn.

Xử lý nước giếng sau bão lũ

Với giếng khơi, trước hết cần thau rửa, làm sạch thành và nền giếng, khơi thông khu vực quanh giếng. Sau đó, hòa tan 50-100 g phèn chua cho mỗi mét khối nước, khuấy đều và chờ 30 phút. Tiếp đến, hòa tan 10-20 g Cloramin B cho mỗi mét khối nước, tưới đều lên thành giếng, khuấy kỹ rồi để yên 30 phút. Nếu nước có mùi clo nhẹ, việc khử trùng đã đạt yêu cầu. Nước sau đó vẫn cần đun sôi mới uống được.

Với giếng khoan, cần tháo bỏ vật che miệng giếng, cọ rửa vòi, cần và sàn giếng. Sau khi bơm hết nước đục, tiếp tục bơm thêm khoảng 15 phút rồi mới sử dụng.

Cục Y tế dự phòng lưu ý chỉ cần lơ là một bước trong xử lý nước, người dân có thể đối mặt nguy cơ mắc bệnh truyền nhiễm hoặc ngộ độc nước. Do đó, mọi nguồn nước sinh hoạt sau mưa lũ đều cần được xử lý và khử trùng kỹ trước khi dùng.