Thông tin từ Khoa Hồi sức truyền nhiễm (Bệnh viện TW Quân đội 108) cho biết vừa tiếp nhận và điều trị trường hợp uốn ván ngoại khoa nặng, với biểu hiện co cứng toàn thân xuất hiện sớm.
Khoảng 6 ngày trước khi nhập viện, người đàn ông bị hai vết xước nhỏ ở mu bàn tay và ngón tay cái khi làm việc trong môi trường chuồng gà – nơi có nguy cơ nhiễm bẩn cao từ phân và bùn đất.
Hai ngày sau, vết thương sưng nề nhưng bệnh nhân chỉ tự xử trí tại nhà và tiêm kháng sinh, không tiêm huyết thanh giải độc tố uốn ván. Trong vòng 10 năm gần đây, bệnh nhân cũng chưa từng tiêm vắc xin phòng uốn ván.
Khoảng 24 giờ trước khi nhập viện, ông bắt đầu xuất hiện triệu chứng cứng hàm, sau đó co cứng cơ lan nhanh xuống cổ, ngực và bụng. Khi vào viện, bệnh nhân vẫn tỉnh nhưng phản ứng chậm, há miệng hạn chế chỉ khoảng 0,5 cm, chưa ghi nhận co giật, tự thở và huyết động tạm ổn định.
Các bác sĩ nhanh chóng xử trí bằng tiêm huyết thanh kháng độc tố uốn ván (SAT), tiêm vắc xin, dùng kháng sinh và thuốc an thần. Tuy nhiên, sau 7 giờ theo dõi, tình trạng tăng trương lực cơ toàn thân tiến triển nhanh, đe dọa suy hô hấp. Bệnh nhân buộc phải đặt nội khí quản, sau đó mở khí quản để duy trì hô hấp. Hiện bệnh nhân vẫn đang được điều trị tích cực.
ThS.BSCKI Nguyễn Sỹ Thấu - Khoa Hồi sức Truyền nhiễm (Bệnh viện TW Quân đội 108) cho biết, uốn ván là bệnh nhiễm trùng cấp tính do vi khuẩn Clostridium tetani, một loài vi khuẩn kị khí bắt buộc, có thể sinh ra nha bào (spore).
Nha bào uốn ván có khả năng chống lại nhiệt độ cao và hầu hết các hóa chất sát khuẩn, do đó có thể tồn tại kéo dài hàng năm trong môi trường, đặc biệt là trong đất, bụi bẩn và phân của người, động vật.
"Khi xâm nhập qua vết thương da-niêm mạc, vi khuẩn phát triển và sinh ra độc tố thần kinh dẫn đến co cứng cơ, khởi đầu bằng cứng hàm, sau đó có thể lan ra các cơ toàn thân, đặc biệt có thể gây biến chứng suy hô hấp nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời", bác sĩ Thấu nói.
Đáng lưu ý, mắc uốn ván không tạo miễn dịch lâu dài. Vì vậy, ngay cả những người từng mắc bệnh vẫn cần tiêm phòng để bảo vệ sức khỏe. Các chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động phòng bệnh bằng cách tiêm vắc xin uốn ván đầy đủ và tiêm nhắc lại đúng lịch.
Khi có vết thương, dù nhỏ nhưng có nguy cơ nhiễm bẩn từ đất hoặc phân động vật, cần được xử trí đúng cách và đến cơ sở y tế để được đánh giá, chỉ định tiêm huyết thanh kháng độc tố nếu cần.
