Bỏ qua các triệu chứng
Chị N.T.T (39 tuổi, trú tại Long Biên, Hà Nội) đi khám bệnh vì thường xuyên bị táo bón kèm đi ngoài ra máu. Chị T. cho biết chị thường xuyên bị táo bón hành hạ nhưng nghĩ rằng đó là dấu hiệu bình thường, do cơ địa của mình nên tự chữa bằng mua thuốc nhuận tràng, ăn nhiều khoai lang, rau lang để cải thiện tình trạng táo bón.
Gần đây, đại tiện có máu nhầy kèm theo tình trạng luôn cảm giác đại diện không hết phân nên chị T. mới đi nội soi đại trực tràng. Bác sĩ kết luận chị bị u trực tràng và sinh thiết theo dõi ung thư đại trực tràng, khối u đã thâm nhiễm lan rộng lòng trực tràng.
Bác sĩ Phan Xuân Trung – Trung tâm Y khoa Hào Hảo, TP.HCM cho biết ông vừa khám cho một bệnh nhân bị ung thư đại trực tràng di căn hạch. Bệnh nhân đến từ tỉnh Vĩnh Long. Trước đó bệnh nhân thường xuyên có cảm giác mót đi đại tiện nhưng mỗi lần đi vệ sinh đều không có gì. Bệnh nhân đi khám ở tuyến huyện bác sĩ cho biết bệnh nhân bị viêm dạ dày có vi khuẩn HP nên cho thuốc về điều trị.
Bệnh nhân về uống thuốc suốt thời gian dài nhưng bệnh không đỡ. Hai vợ chồng lên thành phố khám thì đã phát hiện ung thư đại trực tràng ở giai đoạn cuối, có di căn hạch xung quanh ổ bụng.
Đây là trường hợp đáng tiếc, nếu bệnh nhân thực hiện nội soi ống mềm sớm có thể phát hiện tổn thương ở đại trực tràng. BS Trung cho biết chính khối u ở đại trực tràng đã tạo kích thích giả khiến người bệnh luôn có cảm giác muốn đi đại tiện nhưng lại không có phân.
Theo bác sĩ Trung, các triệu chứng táo bón, tiêu chảy kéo dài, chướng bụng, đầy hơi, đi ngoài ra máu, rối loạn đại tiện… là những triệu chứng thường gặp và thường bị bỏ qua ở nhiều người nhưng đây cũng là dấu hiệu cảnh báo ung thư đại trực tràng.
Nếu các triệu chứng trên kéo dài bệnh nhân nên đi khám tổng quát nội soi đại trực tràng. Nhiều bệnh nhân ngại nội soi và bệnh tiến triển tới giai đoạn cuối.
Lười vận động, ăn nhiều thịt tăng nguy cơ ung thư
TS Phạm Văn Bình – Phó Giám đốc Bệnh viện K Trung ương cho biết các nghiên cứu thống kê cho thấy các yếu tố gây ung thư đại trực tràng:
Tuổi: Với người trên 50 tuổi nguy cơ mắc ung thư đại trực tràng cao hơn nhưng những năm gần đây bệnh có xu hướng trẻ hoá. TS Bình cho biết bản thân ông vừa mổ cho bệnh nhân ung thư đại trực tràng mới 10 tuổi.
Chế độ ăn uống: Ăn nhiều thịt, đồ muối chua như dưa, ít ăn rau.
Béo phì, ít tập thể dục: Làm tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng.
Nhóm máu: Người ta nghiên cứu nếu ung thư dạ dày người có nhóm máu A tăng nguy cơ bị hơn thì ung thư đại trực tràng liên quan tới nhóm máu không rõ ràng.
Bệnh viêm đại trực tràng mãn tính: Bệnh ít gặp ở Việt nam hơn nước ngoài.
Người uống nhiều rượu bia và thuốc lá cũng được xem làm tăng nguy cơ mắc ung thư đại trực tràng. Rượu và thuốc lá cũng là nguyên nhân gây nhiều bệnh ung thư khác.
Ung thư đại trực tràng cũng mang tính chất gia đình. TS Bình khuyến cáo nếu trong nhà có người bị bệnh ung thư đại trực tràng thì các thành viên còn lại có thể tầm soát bằng nội soi bằng ống mềm để tầm soát các bệnh ung thư đại trực tràng.
Việc nội soi đại trực tràng giúp người bệnh được đánh giá khung đại trực tràng có bị tổn thương hay không.
Ung thư đại trực tràng thường không có triệu chứng rõ ràng ở giai đoạn sớm. Tuy nhiên, các dấu hiệu cảnh báo như thay đổi thói quen đại tiện, người bệnh có thể bị tiêu chảy, táo bón hoặc thay đổi độ đặc của phân.
Người bệnh đi ngoài ra máu, máu tươi hoặc đen tùy vị trí khối u. Cảm giác khó chịu ở bụng xuất hiện dai dẳng, đau quặn bụng, đầy hơi, bí trung tiện…
Cảm giác đi ngoài không hết phân, khuôn phân thay đổi, thường xuyên muốn đại tiện. Triệu chứng toàn thân như suy nhược, mệt mỏi, giảm cân không rõ nguyên nhân.
Với ung thư đại trực tràng phát hiện sớm và điều trị sớm là chìa khoá giúp người bệnh nhanh bình phục nhất. TS Bình cho rằng cần tăng cường tuyên truyền để người bệnh phòng bệnh ung thư đại trực tràng.
Cộng đồng cần tăng sự hiểu biết để có kiến thức phòng và tầm soát sớm ung thư. Vì hiện nay dù các máy móc hiện đại ở các bệnh viện điều trị tốt nhưng người bệnh không sàng lọc và phát hiện sớm thì việc điều trị thành công cũng khó hơn.
