Gan là một trong những cơ quan quan trọng nhất của cơ thể, đảm nhiệm hàng trăm chức năng như giải độc, chuyển hóa và dự trữ năng lượng. Gan là cơ quan có khả năng chịu đựng rất tốt, vẫn tiếp tục hoạt động ngay cả khi bị tổn thương. Nhưng cũng vì thế mà bệnh thường bị phát hiện muộn.

Chia sẻ với India Times, tiến sĩ Shaleen Agarwal, Trưởng khoa Ghép gan tại Bệnh viện Amrita (Ấn Độ), nhận định việc nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường và thay đổi lối sống kịp thời có thể giúp ngăn chặn tổn thương gan trước khi quá muộn.

Mệt mỏi kéo dài, thiếu năng lượng

Gan có vấn đề thường biểu hiện mơ hồ bằng cảm giác mệt mỏi, kiệt sức dù đã nghỉ ngơi đầy đủ. Sau đó, tình trạng này kéo dài rồi trở thành "một phần" của cuộc sống hàng ngày.

Thông thường, gan đóng vai trò trung tâm trong chuyển hóa carbohydrate, protein và lipid để tạo năng lượng cho cơ thể. Khi gan bị tổn thương (do viêm, gan nhiễm mỡ hay xơ hóa), quá trình chuyển hóa này bị rối loạn, khiến năng lượng không được sản sinh hiệu quả.

Ngoài ra, gan suy yếu còn khiến độc tố tồn tại lâu hơn trong máu. Điều này ảnh hưởng đến chức năng não và mức năng lượng, khiến cơ thể luôn uể oải. Mọi người thường đổ lỗi cho áp lực công việc, thiếu ngủ hoặc tuổi tác. Nhưng tình trạng mệt mỏi kéo dài mà không có nguyên nhân rõ ràng cần được chú ý.

Vàng da, vàng mắt

Hiện tượng vàng da hoặc vàng mắt không phải khó nhận biết nhưng thường xuất hiện muộn. Tình trạng này xảy ra khi gan không xử lý tốt bilirubin - sản phẩm phân hủy của hồng cầu - gây tích tụ trong máu.

Bình thường, gan sẽ xử lý và đào thải bilirubin qua mật. Nhưng khi tế bào gan bị tổn thương hoặc đường mật bị tắc nghẽn, bilirubin không được chuyển hóa hiệu quả, dẫn đến tình trạng da và lòng trắng mắt chuyển sang màu vàng.

Chán ăn, sụt cân không rõ nguyên nhân

Gan đóng vai trò quan trọng trong quá trình tiêu hóa và trao đổi chất. Khi gan hoạt động không tốt, cơ thể mất đi nhịp điệu tiêu hóa bình thường. Khi đó, bạn có thể thấy thức ăn không còn hấp dẫn, ăn kém, buồn nôn. Lâu dần, việc ăn uống kém khiến cơ thể không được cung cấp đủ dinh dưỡng, gây sụt cân ngoài ý muốn.

Cảm giác nặng nề, bụng phình to, căng tức

Đây không chỉ đơn thuần là đầy hơi sau bữa ăn. Ở giai đoạn nặng, sự tích tụ dịch trong ổ bụng khiến bụng to bất thường, còn gọi là cổ trướng. Đây có thể là dấu hiệu gan đã bị tổn thương nghiêm trọng, đặc biệt là xơ gan, theo Healthline.

Khi gan bị xơ hóa, dòng máu qua gan bị cản trở, làm tăng áp lực tĩnh mạch cửa. Đồng thời, gan suy giảm khả năng sản xuất albumin - loại protein giúp giữ nước trong lòng mạch. Sự kết hợp này khiến dịch thoát ra ngoài và tích tụ trong ổ bụng.

Gan hoạt động kém có thể gây cảm giác nặng nề, căng tức ở bụng. Ảnh: The Good Bug.

Những thay đổi tưởng nhỏ ở nước tiểu

Nhiều người cho rằng tình trạng nước tiểu sẫm màu, phân nhạt màu là do mất nước hoặc thay đổi chế độ ăn uống. Tuy nhiên, những thay đổi này có thể là dấu hiệu của vấn đề về lưu thông mật.

Thông thường, gan sản xuất mật để giúp tiêu hóa chất béo. Khi gan suy giảm chức năng khiến lưu thông mật bị gián đoạn, nó có thể gây nước tiểu có màu đậm (như trà), phân nhạt màu hoặc màu đất sét.

Dễ bầm tím hoặc chảy máu

Thông thường, gan sản xuất các yếu tố đông máu. Khi bị gan bị tổn thương, chức năng này suy yếu, khả năng tổng hợp các protein giảm, dẫn đến tình trạng khó đông máu hơn bình thường. Điều này khiến cơ thể dễ bị bầm tím, một vết sưng nhỏ cũng để lại sẹo lớn, vết xước nhỏ cũng khó cầm máu hơn bình thường.

Triệu chứng này thường xuất hiện ở giai đoạn bệnh gan tiến triển, do đó không nên xem nhẹ. Nếu bạn nhận thấy các vết bầm xuất hiện thường xuyên mà không rõ nguyên nhân, hoặc vết thương nhỏ nhưng chảy máu lâu cầm, đó có thể là dấu hiệu cảnh báo gan đang gặp vấn đề.

Ngứa da không rõ nguyên nhân

Nhiều người mắc bệnh gan thường cảm nhận thấy tình trạng ngứa dai dẳng nhưng không phát ban, không dị ứng. Điều này xảy ra khi muối mật tích tụ dưới da khi gan không lọc máu hiệu quả. Ngứa do gan thường nặng hơn vào ban đêm, có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến giấc ngủ và chất lượng cuộc sống.

Đây được xem là một trong những dấu hiệu ít được nhận biết nhất. Mọi người thường coi đó là vấn đề về da, bỏ qua nguyên nhân bên trong.