TS.BS Nguyễn Vinh Quang, Trưởng phòng Y vụ Phòng khám Bệnh viện Đại học Y Dược 1 (TP.HCM), cho biết insulin là hormone do tuyến tụy sản xuất, có nhiệm vụ vận chuyển glucose từ máu vào tế bào. Khi tuyến tụy không sản xuất đủ insulin hoặc tế bào mất khả năng đáp ứng với insulin, glucose sẽ tồn đọng trong máu, làm tăng đường huyết – tiêu chuẩn để chẩn đoán bệnh tiểu đường (đái tháo đường).

Hai loại bệnh tiểu đường phổ biến

• Tiểu đường type 1: Chiếm 5-10% tổng số ca bệnh, chủ yếu do di truyền, khi hệ miễn dịch tấn công tế bào beta của tuyến tụy, khiến cơ thể không thể sản xuất đủ insulin.
• Tiểu đường type 2: Chiếm 90-95% tổng số ca bệnh, thường do chế độ ăn uống và sinh hoạt không lành mạnh. Bệnh xảy ra khi tuyến tụy bị tổn thương, giảm khả năng sản xuất insulin hoặc khi tế bào không đáp ứng tốt với insulin.

Tiểu đường không chỉ làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch, tổn thương dây thần kinh, suy thận, ảnh hưởng thị lực, mà còn gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng khác.

Những yếu tố nguy cơ gây bệnh tiểu đường

Theo bác sĩ Quang, bệnh tiểu đường không chỉ do ăn nhiều đường, mà còn bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác:

• Thừa cân, béo phì: Nguyên nhân hàng đầu gây tiểu đường type 2, liên quan đến chế độ ăn giàu chất béo bão hòa, lạm dụng rượu bia, thiếu ngủ và lười vận động.
• Ít vận động: Khi không tiêu hao năng lượng, lượng đường fructose trong cơ thể dễ chuyển hóa thành chất béo, làm tăng nguy cơ mắc bệnh.
• Hút thuốc lá: Không chỉ ảnh hưởng đến phổi, tim mạch, thần kinh, gan và hệ tiêu hóa, thuốc lá còn làm tăng gấp đôi nguy cơ mắc bệnh tiểu đường.
• Ngưng thở khi ngủ: Rối loạn giấc ngủ này ảnh hưởng đến hệ thần kinh, làm tăng nguy cơ mắc tiểu đường.
• Di truyền: Cả hai loại tiểu đường đều có yếu tố di truyền, khiến người có tiền sử gia đình mắc bệnh dễ phát triển bệnh hơn.

Nhận biết và kiểm soát các yếu tố nguy cơ từ sớm có thể giúp phòng ngừa và giảm thiểu ảnh hưởng của bệnh tiểu đường.