Biếng ăn không chỉ gặp ở một nhóm tuổi nhất định mà có thể xuất hiện ở nhiều giai đoạn phát triển của trẻ. Theo Abby Reinier, chuyên gia dinh dưỡng tại University Hospitals, tình trạng này thường rõ rệt nhất khi trẻ rơi vào khoảng 3-4 tuổi.

Đây là thời điểm trẻ bắt đầu bộc lộ cá tính và mong muốn tự quyết nhiều hơn, trong đó việc ăn gì, ăn bao nhiêu đôi khi trở thành cách để trẻ thể hiện sự độc lập của mình. Dưới đây là một số sai lầm phổ biến của phụ huynh khiến tình trạng biếng ăn ở trẻ kéo dài và khó cải thiện hơn.

Biếng ăn là tình trạng phổ biến khi trẻ 3-4 tuổi. Ảnh: Freepik.

Ép buộc quá mức

Nhiều cha mẹ vì lo con thiếu chất nên vô tình biến bữa ăn thành “cuộc đấu trí”. Những câu như “ăn hết mới được xem tivi”, “không ăn là mẹ buồn”, hay thậm chí ép từng muỗng có thể tạo áp lực tâm lý lớn hơn chúng ta nghĩ.

Theo các chuyên gia Trường Y Harvard, khi trẻ bị ép ăn, cơ thể dễ hình thành phản xạ căng thẳng mỗi khi ngồi vào bàn. Thức ăn khi đó không còn gắn với cảm giác đói hay thưởng thức, mà đi kèm lo lắng, sợ hãi hoặc chống đối. Về lâu dài, điều này có thể làm trẻ giảm khả năng lắng nghe tín hiệu đói - no tự nhiên của cơ thể, thậm chí khiến mức độ kén chọn nặng hơn.

Việc khuyến khích nhẹ nhàng, không gây áp lực và tôn trọng quyết định “ăn hay không ăn” của trẻ trong giới hạn hợp lý thường mang lại hiệu quả bền vững hơn.

Để trẻ ăn rải rác cả ngày

Một số trẻ có thói quen ăn lặt vặt liên tục, từ vài miếng bánh, một ít sữa, rồi trái cây... Nhìn qua có vẻ trẻ vẫn ăn, nhưng thực tế việc ăn rải rác suốt ngày khiến trẻ không bao giờ thật sự đói.

Cảm giác đói là yếu tố quan trọng giúp trẻ sẵn sàng thử món mới. Nếu dạ dày luôn lưng lửng, trẻ dễ từ chối bữa chính hoặc chỉ ăn rất ít. Ngoài ra, ăn vặt thiếu kiểm soát còn khiến tổng năng lượng trong ngày không cân đối, có thể thừa đường và tinh bột nhưng thiếu đạm, chất xơ và vi chất cần thiết.

Việc thiết lập khung giờ ăn tương đối cố định giúp cơ thể trẻ hình thành nhịp sinh học ổn định, từ đó cải thiện cảm giác thèm ăn tự nhiên.

Cho trẻ uống quá nhiều nước hoặc sữa

Nước và sữa đều quan trọng với sự phát triển của trẻ, nhưng nếu uống quá nhiều, nhất là sát giờ ăn, trẻ rất dễ rơi vào trạng thái “no giả”, theo Newsweek. Dung tích dạ dày của trẻ nhỏ không lớn, nên chỉ cần một lượng chất lỏng tương đối cũng đủ làm giảm cảm giác thèm ăn trong bữa chính.

Nhiều trẻ có xu hướng thích uống sữa hơn ăn vì sữa dễ nuốt, có vị ngọt nhẹ và không cần nhai. Tuy nhiên, nếu sữa trở thành nguồn năng lượng chính, trẻ có thể dần mất hứng thú với các nhóm thực phẩm khác, đồng thời hạn chế cơ hội rèn kỹ năng nhai và làm quen với đa dạng kết cấu thức ăn.

Vì vậy, cha mẹ nên sắp xếp thời điểm uống nước và sữa hợp lý trong ngày, tránh để trẻ uống quá gần bữa ăn, nhằm đảm bảo con bước vào bàn ăn với cảm giác đói tự nhiên.

Cho trẻ ăn khẩu phần quá lớn

Không ít người lớn vô tình đặt lên đĩa trẻ phần ăn tương đương với khẩu phần của mình, vì nghĩ rằng “ăn được bao nhiêu cứ ăn”. Tuy nhiên, với trẻ nhỏ, một đĩa thức ăn đầy ắp có thể gây choáng ngợp.

Khi nhìn thấy lượng thức ăn quá nhiều, trẻ dễ cảm thấy áp lực phải ăn hết hoặc mất hứng thú ngay từ đầu. Điều này đặc biệt đúng với trẻ đang trong giai đoạn nhạy cảm với việc kiểm soát.

Bắt đầu bằng khẩu phần nhỏ, vừa sức, sẽ giúp trẻ dễ tiếp cận hơn. Nếu trẻ muốn ăn thêm, việc được tự yêu cầu phần bổ sung cũng tạo cho trẻ cảm giác chủ động và tích cực hơn trong bữa ăn.