Rau Húng Quế (Ocimum basilicum) không chỉ là loại rau gia vị quen thuộc mang lại hương thơm đặc trưng cho các món ăn như phở, bún, gỏi của Việt Nam, mà còn được tôn vinh là một vị thuốc quý trong y học cổ truyền. Với vị cay, tính ấm, húng quế chứa nhiều tinh dầu và hoạt chất có lợi, mang lại vô số tác dụng dược lý đã được khoa học chứng minh.
Rau húng quế là gì?
Rau húng quế có tên khoa học là Ocimum basilicum, là một loại thảo mộc thuộc họ Hoa môi (Lamiaceae).
Có hơn 60 loại húng quế, trong đó húng quế ngọt là một trong những loại được sử dụng rộng rãi nhất. Húng quế ngọt có mùi rất mạnh và hương vị dễ nhận biết.Các loại húng quế khác mang lại hương vị hơi khác nhau như húng chanh có vị thơm của chanh, húng bạc hà có vị mát lạnh của bạc hà.
Loại thảo mộc có mùi thơm này được sử dụng làm gia vị phổ biến trong nhiều món ăn, làm thành phần tạo hương trong nước hoa, sử dụng trong nha khoa. Ngoài ra, húng quế còn mang đến nhiều lợi ích cho sức khỏe con người.
7 Công dụng nổi bật của rau húng quế đối với sức khỏe
Hỗ trợ điều trị cảm cúm, cảm lạnh và hạ sốt
Theo y học cổ truyền, húng quế có khả năng làm ra mồ hôi, giải cảm, giảm đau và hạ nhiệt. Húng quế giúp sát trùng và tiêu diệt nấm mốc. Dùng nước sắc từ lá húng quế tươi hoặc kết hợp với bạch đậu khấu có thể giúp giảm nhiệt độ cơ thể, đặc biệt hiệu quả với các trường hợp cảm lạnh không ra mồ hôi.
Giảm ho, long đờm và sát khuẩn đường hô hấp
Húng quế là thành phần thường thấy trong các bài thuốc trị ho dân gian. Các hoạt chất trong húng quế giúp làm dịu niêm mạc họng, giảm cơn ho và kích thích tống đờm ra ngoài. Sử dụng nước húng quế ấm để súc miệng còn giúp kháng khuẩn, chống viêm và giảm đau họng hiệu quả.
Chống oxy hóa mạnh mẽ và phòng ngừa ung thư
Húng quế rất giàu chất chống oxy hóa như Flavonoid (Orientin và Vicenin) và tinh dầu Eugenol. Các chất này giúp bảo vệ cấu trúc tế bào và DNA khỏi bị tổn thương do các gốc tự do, từ đó góp phần vào việc phòng ngừa và làm chậm sự phát triển của một số tế bào ung thư.
Bảo vệ tim mạch và ổn định huyết áp
Eugenol trong húng quế giúp kiểm soát mức huyết áp. Magiê giúp các cơ và mạch máu thư giãn, cải thiện lưu thông máu. Nhai vài lá húng quế khi bụng đói mỗi ngày được xem là một cách hỗ trợ sức khỏe tim mạch.
Giảm căng thẳng, lo âu và cải thiện giấc ngủ
Hương thơm của tinh dầu húng quế có tác dụng an thần nhẹ, giúp điều chỉnh mức độ cortisol (hormone gây căng thẳng). Uống trà húng quế hoặc xông tinh dầu giúp thư giãn tinh thần, giảm lo âu, cải thiện sự minh mẫn và hỗ trợ giấc ngủ ngon hơn.
Hỗ trợ tiêu hóa và chống táo bón
Tinh dầu húng quế có khả năng kích thích tiêu hóa, giảm đầy hơi và khó tiêu. Hạt húng quế (hạt é) khi ngâm nước tạo ra chất nhầy, giúp tăng khối lượng phân và chống táo bón hiệu quả.
Kháng khuẩn, chống viêm và làm lành vết thương
Húng quế có đặc tính kháng khuẩn và khử trùng tự nhiên. Có thể dùng nước ép lá húng quế tươi thoa lên các vết cắt, vết thương nhỏ, hoặc vết côn trùng cắn để giảm đau, giảm sưng và thúc đẩy quá trình làm lành.
Lưu ý quan trọng khi sử dụng rau húng quế
Không nên dùng quá liều lượng: Húng quế có tính ấm, vị cay. Lạm dụng, đặc biệt là dưới dạng tinh dầu, có thể gây nóng trong người, nhiệt miệng hoặc khó tiêu do tính ấm quá mức.
Thận trọng với phụ nữ mang thai: Phụ nữ mang thai và cho con bú nên sử dụng húng quế như một loại rau gia vị thông thường với liều lượng vừa phải. Cần tham khảo ý kiến bác sĩ nếu muốn sử dụng dưới dạng thuốc hoặc chiết xuất cô đặc.
Tương tác với thuốc chống đông máu: Húng quế cung cấp Vitamin K, chất cần thiết cho quá trình đông máu. Nếu bạn đang dùng thuốc chống đông máu (ví dụ: Warfarin), việc tiêu thụ quá nhiều húng quế có thể làm ảnh hưởng đến hiệu quả của thuốc.
Cần rửa sạch: Giống như mọi loại rau ăn sống khác, húng quế cần được rửa thật sạch để loại bỏ bụi bẩn và thuốc bảo vệ thực vật trước khi sử dụng.
Hãy sử dụng húng quế một cách thông minh và điều độ để tận dụng tối đa những lợi ích sức khỏe tuyệt vời mà loại thảo mộc này mang lại.
