Vì sao có những khi chợt quên một việc đang định làm, một người đã gặp nhiều lần?
Mọi người có thể quên vì họ không để ý hoặc thông tin đó biến mất theo thời gian, hoặc bộ não cần quên để cập nhật bộ nhớ.
Dường như một phần của cuộc sống là con người ít nhiều quên đi mọi thứ. Nhưng các chuyên gia cho rằng việc quên đồ không nhất thiết là dấu hiệu của sự suy giảm trí nhớ hoặc lão hóa, nó cũng có thể là một cơ chế hoạt động bình thường của não và tốt cho não.
Sven Vanneste, giáo sư khoa học thần kinh lâm sàng tại Trinity College Dublin, Ireland và Elva Arulchelvan, giảng viên tâm lý học, đã viết một bài báo trên trang web The Conversation phân tích lý do tại sao mọi người quên mọi thứ.
Hai học giả viết rằng quên là một phần của cuộc sống hàng ngày. Bạn có thể bước vào một căn phòng và quên mất lý do mình bước vào đó, hoặc bạn có thể gặp ai đó trên phố chào bạn nhưng bạn không thể nhớ tên họ.
Nhà tâm lý học người Đức thế kỷ 19 Hermann Ebbinghaus lập luận rằng mọi người quên mọi thứ đơn giản vì ký ức của họ mờ dần.
“Đường cong quên lãng” cho thấy hầu hết mọi người đều nhanh chóng quên các chi tiết của thông tin mới, nhưng tình trạng này giảm dần theo thời gian.
Nhưng việc quên cũng có thể có một vai trò chức năng. Với bộ não của chúng ta liên tục bị tấn công bởi thông tin, việc ghi nhớ những thông tin quan trọng sẽ ngày càng trở nên khó khăn nếu phải nhớ từng chi tiết.
Một cách để tránh điều này là đừng chú ý quá nhiều đến chi tiết ngay từ đầu. Nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng ký ức được hình thành khi các kết nối (khớp thần kinh) giữa các tế bào não (tế bào thần kinh) tăng cường.
Việc tập trung vào điều gì đó sẽ củng cố những kết nối và duy trì trí nhớ đó. Tương tự như vậy, cơ chế này cũng cho phép chúng ta quên đi tất cả những chi tiết không quan trọng mà chúng ta gặp phải hàng ngày. Chúng ta cần có khả năng quên đi tất cả những chi tiết không quan trọng để tạo ra những ký ức mới.
Bộ não xử lý thông tin mới như thế nào?
Hai học giả cho rằng việc nhớ lại đôi khi khiến trí nhớ thay đổi để phản ứng với thông tin mới. Ví dụ: nếu bạn lái xe theo cùng một tuyến đường để đi làm mỗi ngày, bạn có thể có trí nhớ mạnh mẽ về tuyến đường đó, củng cố các kết nối cơ bản của não mỗi khi bạn đi.
Nhưng giả sử vào thứ Hai, một trong những con đường hàng ngày bạn đi bị chặn và bạn phải đi một tuyến đường mới trong ba tuần tới. Trí nhớ của bạn về chuyến đi cần phải đủ linh hoạt để tiếp thu thông tin mới này.
Một cách mà não hoạt động theo cách này là làm suy yếu một số kết nối bộ nhớ trong khi tăng cường các kết nối bổ sung mới, từ đó ghi nhớ các tuyến đường mới. Rõ ràng là nếu chúng ta không cập nhật ký ức của mình thì sẽ có những hậu quả tiêu cực nghiêm trọng.
Từ góc độ tiến hóa, việc quên đi những ký ức cũ để tiếp nhận thông tin mới chắc chắn là có lợi.
Hai học giả kết luận rằng mọi người có thể quên mọi thứ vì nhiều lý do. Ví dụ, mọi người có thể quên vì họ không để ý hoặc thông tin đó biến mất theo thời gian, hoặc họ có thể quên nó để cập nhật bộ nhớ.
Đôi khi, những tin nhắn bị quên không bị mất vĩnh viễn mà chỉ đơn giản là không thể truy cập được. Tất cả những hình thức quên này đều giúp bộ não con người hoạt động hiệu quả và duy trì sự sống còn của họ.
Ngoài ra, con người cũng có thể bị trí nhớ kém do bệnh tật, yếu tố tâm lý (căng thẳng, lo lắng và trầm cảm), chất lượng giấc ngủ kém hoặc thiếu vitamin B12 dễ quên đồ hơn.
