TS.BS Vũ Minh Điền, Phó trưởng khoa Nội Tổng hợp, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, cho biết bệnh zona thần kinh do virus Varicella zoster thuộc chi Varicellovirus trong phân họ Alphaherpesvirinae của họ Herpesviridae gây ra.

Virus Varicella zoster gây ra thủy đậu, sau đó, chúng có thể tồn tại âm thầm trong hệ thần kinh của người bệnh hàng chục năm, tái hoạt động trở lại và gây bệnh zona thần kinh.

Cơn đau dai dẳng, kéo dài

Theo các nghiên cứu thế giới, cứ ba người lớn có một người bị zona. Hơn 90% người từ 50 tuổi trở lên mang virus thủy đậu (VZV) tiềm ẩn trong hệ thần kinh có nguy cơ mắc bệnh zona cao hơn bình thường.

Bệnh hay gặp ở người suy giảm miễn dịch như HIV/AIDS, ung thư, dung thuốc ức chế miễn dịch, người cao tuổi... 

Bệnh zona thần kinh có thể gây cơn đau dai dẳng, kéo dài. Ảnh: CNN.

Bệnh gây biến chứng nguy hiểm dù rất hiếm gặp như mù lòa (khi bị zona ở mắt) hay mất thính lực. Nhiều nghiên cứu cũng cho thấy có sự liên quan giữa zona và tim mạch, như đột quỵ.

Theo các bác sĩ, đau sau zona cũng là biến chứng rất thường gặp, đau dai dẳng kéo dài từ nhiều tháng đến hàng năm với biểu hiện rát bỏng, âm ỉ, đau giật, đau nhói như dao đâm trên vùng da đã lành sẹo, gây ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh.

GS.TS Trần Hữu Dàng, Chủ tịch Hội Nội tiết - Đái tháo đường Việt Nam, cho hay zona là một trong những bệnh có thể gây ảnh hưởng lâu dài và nghiêm trọng, đặc biệt với người có bệnh nền như đái tháo đường. Chúng không chỉ gây ra cơn đau dữ dội kéo dài mà còn liên quan mất kiểm soát đường huyết, gây biến chứng cấp như nhiễm toan ceton, ảnh hưởng tiên lượng bệnh.

"Người bị căn bệnh này rất đau đớn. Nhiều người mô tả cơn đau của bệnh gấp nhiều lần cơn đau đẻ, một số trường hợp có thể mắc nhiều lần trong đời", chuyên gia nói.

Những triệu chứng đặc trưng

Theo TS.BS Vũ Minh Điền, biểu hiện lâm sàng chủ yếu của bệnh zona thần kinh là:

Nóng rát và đau

Nóng rát và đau là hai triệu chứng dễ nhận biết và đặc trưng nhất của bệnh này. Khi mắc bệnh, bạn sẽ cảm thấy dọc dây thần kinh nửa bên người đau nhức, sau đó là nóng rát, ngứa ngáy, phát ban và đau dữ dội hơn. Bên cạnh đó, cơ thể bạn sẽ có những biểu hiện đầu tiên là sốt nhẹ, người mệt mỏi.

Bọng nước có chứa nhiều dịch

Triệu chứng tiếp theo sau khi nóng rát và đau đó là xuất hiện những bọng nước to và có chứa nhiều dịch. Đặc điểm của những bọng nước đó là có hình bầu dục hoặc hình tròn. Những bọng nước này sẽ mọc rải rác hoặc thành từng dải, vệt ở dọc dây thần kinh.

 

Khi tổn thương bị vỡ, chúng dễ tạo mủ dẫn tới biến chứng viêm loét vùng da. Ảnh: Vecteezy.

Bên trong những bọng nước có chứa nhiều dịch, giai đoạn đầu căng và khó vỡ. Sau một thời gian, bọng nước sẽ xẹp xuống, có thể vỡ nếu bị va chạm phải. Nhiều trường hợp để lại sẹo ở vùng da đó.

Sưng đau ở các vùng lân cận và nổi hạch

Đi cùng với các cơn đau thần kinh, bạn còn bị nổi hạch và sưng đau ở các vùng bị bệnh. Trẻ em có thể có những trường hợp không đau nhưng ở người lớn, đặc biệt là người già sẽ thường đau dữ dội. Ngoài ra, người bị bệnh còn có triệu chứng bị đau nửa đầu.

Các dấu hiệu khác

Ngoài những triệu chứng điển hình trên, người bệnh còn có một số dấu hiệu khác như người bị yếu cơ, ớn lạnh. Những tổn thương ở da không xảy ra ở hai bên mà chỉ ở một bên, có ranh giới rõ ràng.

Theo BS Điền, nếu nghi ngờ bản thân đang gặp phải tình trạng này, bạn cần đến gặp bác sĩ để được chẩn đoán chính xác bệnh zona thần kinh và điều trị kịp thời.