1. Xôi gấc

Đây có lẽ là món ăn mà mọi người nghĩ đến đầu tiên trong năm mới để mong đem lại sự may mắn. Người xưa luôn quan niệm màu đỏ tượng trưng cho màu sắc của sự hạnh phúc, tươi vui, là biểu tượng của sự may mắn, tốt lành. Riêng màu đỏ của gấc là màu sắc được tạo ra từ tự nhiên, nên sẽ đem lại sự dung hòa, thuận lợi trong năm mới. 

Vì thế, vào đêm giao thừa và sáng mùng 1 đầu năm, người ta hay làm xôi gấc để thắp hương rồi thụ lộc với niềm tin sẽ được nhiều lộc, nhiều may mắn trong cả năm. Ngoài xôi gấc, người ta còn làm cả bánh chưng gấc, bánh phu thế gấc, bánh nếp gấc... với mong muốn tương tự.

2. Thịt gà

Thịt gà là món ăn không thể thiếu trong các bữa tiệc, đám cưới, ngày lễ, ngày Tết. Ở các mâm cỗ cúng, thịt gà còn thể hiện tấm lòng thành kính của gia chủ đối với tổ tiên. Trong ngày Tết, thịt gà cũng thể hiện ý nghĩa tương tự. Bên cạnh đó, người ta tin rằng màu vàng của thịt gà thể hiện khởi đầu suôn sẻ, tài lộc đong đầy trong năm mới.

3. Canh khổ qua (mướp đắng)

Khổ qua có hình dáng tuy xù xì, vị lại đắng nhưng loại quả này lại có ý nghĩa mang lại may mắn trong năm mới của người miền Nam. Khổ qua có nghĩa là mọi nỗi khổ sẽ qua đi để đón một năm mới hạnh phúc an lành. Do đó, trong mâm cỗ cúng ngày Tết của người miền Nam, không thể thiếu món canh khổ qua này.

4. Bánh chưng, bánh tét

Đây là loại bánh không thể thiếu ở 3 miền Bắc, Trung, Nam trong ngày Tết. Hai loại bánh này thể hiện tấm lòng thành kính của con cháu dâng lên tổ tiên. Bánh trưng vuông vức vốn được tượng trưng cho mặt đất được chọn từ những hạt nếp ngon và đậu xanh – dấu hiệu cho thấy đất đai tươi tốt, rồi bên trong nhân là thịt mỡ biểu tượng cho sự ấm no suốt năm.

Ngoài ra, việc ăn bánh chưng, bánh tét cũng là một cách để "lấy may" trong năm mới.

5. Cá

Ở nước ta, cá là món thường xuất hiện trong ngày đầu năm. Không chỉ ngon, cá còn chứa nhiều chất đạm, chất béo lành mạnh tốt cho sức khỏe và cũng là nguyên liệu tuyệt vời làm nên nhiều món ngon trong mâm cỗ.

Một số quan niệm cho rằng, cá ăn trong ngày Tết phải còn nguyên đầu đến đuôi để bảo đảm một năm mới “đầu xuôi đuôi lọt”.

6. Dưa hấu

Cùng với sắc đỏ, những "hạt cát" trong quả dưa hấu đồng âm vời từ “cát” trong tiếng Hán cũng biểu trưng cho sự cát tường dịp đầu năm. Chính vì thế nên người Việt ta luôn tin rằng một quả dưa hấu tròn trịa viên mãn với sắc đỏ tài lộc, nhiều cát sẽ đem lại nhiều may mắn cho gia đình.

7. Hoa quả có hình tròn

Cam, bưởi và các loại hoa quả hình tròn khác là loại quả ngon và cung cấp một lượng vitamin C phong phú được các bà nội trợ tin dùng, tuy nhiên, cam còn là một vị thuốc chữa bệnh tuyệt vời mà có thể bạn chưa biết.

Ăn bất cứ trái cây nào có hình tròn vào ngày đầu năm mới là tục lệ thường gặp ở nhiều nước, dù số lượng múi trái cây thường khác nhau. Vì thế, trong mâm ngũ quả ngày Tết, nhất là ở Miền Bắc, bao giờ cũng phải có quả bưởi, cam, quất, táo...

* Bài viết chỉ mang tính chất tham khảo