Chính thức kích hoạt Tổng đài quốc gia 117 về phòng, chống bạo lực gia đình

Tổng đài 117 được xây dựng trên cơ sở tiếp nhận và nâng cấp toàn diện Đường dây nóng 1800 1768 do Trung ương Hội Nông dân Việt Nam vận hành.

Theo Điều tra quốc gia về bạo lực đối với phụ nữ ở Việt Nam năm 2019, gần 63% phụ nữ từng kết hôn trong độ tuổi từ 15-64 đã từng chịu ít nhất một hình thức bạo lực do chồng hoặc bạn tình gây ra trong đời.

Đáng chú ý, 90,4% người từng trải qua bạo lực không tìm đến các dịch vụ chính thức hoặc cơ quan chức năng và một nửa trong số đó chưa từng kể với bất kỳ ai.

Thực tế này cho thấy nhu cầu cấp thiết về những kênh tiếp cận dễ dàng, an toàn và đáng tin cậy để người bị bạo lực có thể tìm kiếm sự hỗ trợ.

Năm 2021, trong bối cảnh giãn cách xã hội do dịch COVID-19 khiến nhiều người bị bạo lực phải ở cùng người gây bạo lực trong không gian khép kín, các dịch vụ hỗ trợ trực tiếp bị gián đoạn, Trung ương Hội Nông dân Việt Nam đã thiết lập Đường dây nóng miễn phí 1800 1768 với sự hỗ trợ của UNFPA và Chính phủ Nhật Bản.

Giai đoạn 2022-2026, sự hỗ trợ của Chính phủ Australia thông qua Chương trình chung về “Xóa bỏ bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em” do UNFPA, UN Women và UNICEF đồng thực hiện đã góp phần duy trì và tăng cường các dịch vụ của Đường dây nóng 1800 1768 hỗ trợ phụ nữ và trẻ em gái bị bạo lực.

Trong gần 5 năm hoạt động, Đường dây nóng 1800 1768 đã tiếp nhận gần 22.000 cuộc gọi, tư vấn và hỗ trợ tích hợp cho hơn 3.700 phụ nữ và trẻ em gái bị bạo lực gia đình và bạo lực trên cơ sở giới.

Những kinh nghiệm từ quá trình vận hành Đường dây nóng 1800 1768 là cơ sở thực tiễn quan trọng để đề xuất quy định về Tổng đài điện thoại quốc gia trong Luật Phòng, chống bạo lực gia đình năm 2022, đồng thời tiếp tục được kế thừa trong quá trình xây dựng và vận hành Tổng đài 117.

Ông Nguyễn Xuân Định - Phó Chủ tịch Trung ương Hội Nông dân Việt Nam cho biết, từ thực tiễn gần 5 năm vận hành Đường dây nóng 1800 1768, đơn vị đã đúc rút 4 bài học cốt lõi để Tổng đài 117 kế thừa và phát huy.

Đó là quy trình nghiệp vụ chuẩn hóa, lấy sự an toàn của người bị bạo lực làm trung tâm; phát huy hiệu quả mạng lưới ở cơ sở; bảo đảm năng lực chuyên môn của đội ngũ vận hành và xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành nhanh chóng, chặt chẽ.

Theo ông Nguyễn Xuân Định, Hội Nông dân Việt Nam sẽ tiếp tục đồng hành, phát huy vai trò của tổ chức Hội ở cơ sở trong việc phát hiện, kết nối và hỗ trợ kịp thời, hiệu quả người bị bạo lực.

Lấy sự an toàn của người bị bạo lực làm trung tâm

Tổng đài 117 hoạt động theo nguyên tắc lấy người bị bạo lực làm trung tâm, trong đó sự an toàn của người bị bạo lực được đặt lên hàng đầu. Mọi cuộc gọi, tin nhắn đến số 117 đều được các tổng đài viên tiếp nhận, đánh giá mức độ rủi ro về an toàn ngay lập tức.

Tùy theo mức độ nghiêm trọng của vụ việc, thông tin sẽ được kết nối nhanh chóng đến các cơ sở y tế, Ngôi nhà Ánh Dương, Trung tâm Trợ giúp pháp lý hoặc đề nghị lực lượng Công an, chính quyền cấp xã can thiệp khẩn cấp.

Sau khi chuyển gửi thông tin, Tổng đài tiếp tục theo dõi kết quả hỗ trợ. Các trường hợp liên quan đến trẻ em, phụ nữ mang thai, người khuyết tật và người cao tuổi được ưu tiên xử lý.

Theo bà Trịnh Thị Thủy - Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, việc đưa Tổng đài 117 vào hoạt động thể hiện cam kết mạnh mẽ của Chính phủ trong việc đưa Luật Phòng, chống bạo lực gia đình vào cuộc sống.

Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch nhận định, công nghệ là điều kiện cần, nhưng con người, quy trình nghiệp vụ 5 bước và sự phối hợp liên ngành mới là những yếu tố có ý nghĩa quyết định.

Sự kết nối thông suốt giữa Tổng đài với lực lượng Công an, Ủy ban Nhân dân cấp xã và các cơ sở trợ giúp sẽ góp phần bảo đảm mọi thông tin báo tin, tố giác được xử lý kịp thời, đúng pháp luật.

Phát biểu tại chương trình, ông Matt Jackson - Trưởng Đại diện UNFPA tại Việt Nam cho rằng, với một người đang phải đối mặt với bạo lực, một cuộc gọi có thể là bước đầu tiên để tìm đến sự an toàn, được bảo vệ và nhận được những hỗ trợ cần thiết.

Đại diện UNFPA cam kết tiếp tục đồng hành để Tổng đài 117 trở thành một dịch vụ tin cậy, kịp thời và kết nối hiệu quả với hệ thống các dịch vụ hỗ trợ.

Cùng với đó, UNFPA sẽ tiếp tục hỗ trợ kỹ thuật, nâng cao năng lực của Tổng đài trong việc nhận diện và ứng phó với các hình thức bạo lực mới, đặc biệt là bạo lực trên cơ sở giới có sử dụng công nghệ.

Trong thời gian tới, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch sẽ phối hợp với các bộ, ngành, địa phương, các cơ sở cung cấp dịch vụ và UNFPA tiếp tục củng cố chất lượng dịch vụ, hoàn thiện cơ chế phối hợp liên ngành và bảo đảm nguồn lực cho Tổng đài 117.

Đặc biệt, nhu cầu của những người gặp nhiều rào cản trong tiếp cận dịch vụ, trong đó có người khuyết tật và các nhóm yếu thế, cũng sẽ được quan tâm. Mục tiêu đặt ra là người gọi đến Tổng đài 117 phải có thể kết nối được với các dịch vụ xã hội, y tế, công an, tư pháp và các dịch vụ chuyên biệt tại địa phương.

Bà Gillian Bird - Đại sứ Australia tại Việt Nam cho biết Australia tự hào được đồng hành cùng Việt Nam trong quá trình xây dựng Tổng đài 117. Theo Đại sứ Gillian Bird, sự hỗ trợ kịp thời có thể tạo ra khác biệt rất lớn đối với phụ nữ và trẻ em đang phải đối mặt với bạo lực. Tổng đài 117 mở ra một kênh hỗ trợ an toàn, dễ tiếp cận, kết nối những người cần giúp đỡ với các dịch vụ bảo vệ và hỗ trợ đúng lúc.

Tổng đài 117 là đầu mối tiếp nhận thông tin, trong khi việc bảo vệ và hỗ trợ người bị bạo lực trên thực tế vẫn cần sự phối hợp của chính quyền địa phương, lực lượng Công an, các cơ sở cung cấp dịch vụ và cộng đồng.

Việc đưa Tổng đài 117 vào hoạt động được kỳ vọng sẽ góp phần tăng cường khả năng tiếp cận các dịch vụ hỗ trợ, giúp người bị bạo lực có thêm một địa chỉ tin cậy để tìm kiếm sự bảo vệ và hỗ trợ khi cần thiết.