Lá é từng là đặc sản riêng của một số vùng miền Trung, nhưng ngày nay nguyên liệu này ngày càng trở nên phổ biến trong vô số món ăn ngon. Nguyên liệu của món ăn góp phần tạo nên linh hồn của món ăn và góp những giá trị dinh dưỡng đặc trưng cho món ăn đó. Bên cạnh đó, nó còn có nhiều công dụng tuyệt vời cho sức khỏe mà không phải ai cũng biết.
Lá é là lá gì?
Lá é là một phần của cây é, một loại cây thân nhỏ, thuộc họ hoa môi, chi húng quế. Thân cây é phân nhánh từ gốc thành bụi cao 0.5 - 1m và có lớp lông xung quanh. Lá có hình trái xoan, góc tròn, đầu nhọn, mép có răng cưa, hai mặt có lông và mọc riêng lẻ, đối chéo nhau. Cây é còn được gọi là é trắng, húng trắng, trà tiên, hương thảo, húng lông hay húng quế lông.
Quả é có màu xám đen, hình bầu dục, nhỏ, nhẵn, mỗi quả chứa một hạt bên trong, trông giống hạt mè. Khi cho hạt vào nước, hạt é sẽ hút nước và tạo thành lớp màng nhầy màu trắng bên ngoài nên dễ nhầm với hạt chia.
Công dụng của lá é đối với sức khỏe
Phòng ngừa ung thư
Nhiều nghiên cứu y học đã phát hiện lá é chứa đa dạng và phong phú các nhóm chất chống oxy hóa mạnh, điển hình như chavicol, linalool, flavonoid hay steroid. Các hoạt chất này vô cùng quan trọng cho cơ thể như “lá chắn” bảo vệ tế bào khỏi sự tấn công của các gốc tự do, góp phần không nhỏ ngăn ngừa mầm bệnh ung thư.
Ngăn ngừa bệnh mạch vành
Bên cạnh phòng ngừa ung thư lá é chứa chất chống oxy hoá còn làm giảm hình thành cục máu đông trong thành mạch máu. Điều này làm tăng lưu lượng máu đến tim, bảo vệ trái tim khỏe mạnh và giảm tỷ lệ mắc bệnh động mạch vành.
Kiểm soát lượng đường trong máu
Lá é cũng là thực phẩm giúp kiểm soát đường huyết hiệu quả. Công dụng này là nhờ vào các hoạt chất chứa trong lá é có khả năng ức chế hoạt động của men α-glucosidase và α-amylase, hỗ trợ phòng ngừa bệnh tiểu đường hiệu quả.
Giảm khó tiêu, đầy bụng
Hiện tượng khó tiêu và đầy hơi làm giảm cảm giác thèm ăn, cản trở sinh hoạt hàng ngày. Lúc này, để cải triệu chứng bạn có thể tham khảo uống thêm nước lá é bằng cách dùng cành lá é phơi khô, rồi hãm nước uống trong ngày, dùng liên tục trong 3 - 5 ngày.
Lưu ý khi sử dụng lá é trắng
Mặc dù mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, lá é trắng không phải là dược liệu phù hợp với tất cả mọi người. Theo khuyến cáo, phụ nữ mang thai không nên sử dụng lá é, đặc biệt là tinh dầu lá é, do đặc tính cay nóng có thể ảnh hưởng không tốt đến thai kỳ.
Bên cạnh đó, người dùng cần tuân thủ liều lượng hợp lý, lựa chọn nguồn lá sạch, không chứa hóa chất hoặc thuốc bảo vệ thực vật.
Đối với những người đang điều trị bệnh hoặc sử dụng thuốc dài ngày, nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng lá é như một vị thuốc hỗ trợ.
Lá é trắng không chỉ là loại rau gia vị tạo nên nét đặc trưng cho nhiều món ăn Việt Nam mà còn là vị thuốc dân gian có nhiều công dụng hỗ trợ chăm sóc sức khỏe. Tuy nhiên, để phát huy hiệu quả và đảm bảo an toàn, người dùng nên sử dụng đúng cách và tham khảo ý kiến chuyên gia khi cần thiết.
