Theo ThS.DS Đoàn Thị Ngọc Hân, Bệnh viện Hùng Vương (TP.HCM), canxi là khoáng chất thiết yếu đối với sự phát triển của thai nhi cũng như sức khỏe của mẹ trong suốt thai kỳ. Việc bổ sung đầy đủ và đúng cách không chỉ giúp thai nhi phát triển toàn diện mà còn góp phần phòng ngừa nhiều biến chứng cho mẹ.

Canxi tham gia vào quá trình hình thành xương và răng của thai nhi, đồng thời hỗ trợ phát triển hệ thần kinh, tim mạch và cơ bắp. Đối với mẹ bầu, khoáng chất này giúp giảm nguy cơ tăng huyết áp thai kỳ, bảo vệ hệ xương và hạn chế tình trạng loãng xương sau sinh.

Ngược lại, thiếu canxi trong thai kỳ có thể gây ra nhiều hệ lụy cho cả mẹ và con. Thai nhi có nguy cơ suy dinh dưỡng, còi xương bẩm sinh, giảm chiều dài khi sinh và tăng nguy cơ bất thường về phát triển hệ xương.

Trong khi đó, mẹ bầu dễ gặp các triệu chứng đau nhức xương khớp, chuột rút, mất răng do cơ thể phải huy động canxi từ xương và răng để đáp ứng nhu cầu của thai nhi. Về lâu dài, tình trạng này có thể dẫn đến loãng xương hoặc suy yếu hệ xương khớp sau sinh.

Theo khuyến cáo, nhu cầu canxi của phụ nữ mang thai tăng dần theo từng giai đoạn. Trong 3 tháng đầu, mẹ bầu cần khoảng 800 mg canxi mỗi ngày. Sang 3 tháng giữa, nhu cầu tăng lên 1.000 mg/ngày. Đến 3 tháng cuối thai kỳ và giai đoạn cho con bú, lượng canxi cần thiết lên tới khoảng 1.500 mg/ngày nhằm đáp ứng quá trình phát triển mạnh mẽ của hệ xương thai nhi.

Để đáp ứng nhu cầu này, phụ nữ mang thai nên ưu tiên bổ sung canxi thông qua chế độ ăn hàng ngày. Các thực phẩm giàu canxi gồm sữa tươi, sữa chua, phô mai; các loại hải sản như cá hồi, cá mòi ăn cả xương, tôm, cua, hàu; rau xanh như cải bó xôi, cải xoăn, bông cải xanh; các loại đậu như đậu nành, đậu hũ, đậu xanh, đậu trắng; cùng các loại hạt và ngũ cốc như hạt chia, hạt mè, hạnh nhân và yến mạch.

Trong trường hợp chế độ ăn không cung cấp đủ canxi, mẹ bầu có thể sử dụng các chế phẩm bổ sung như canxi carbonate hoặc canxi citrate theo chỉ định của bác sĩ.

Dược sĩ Hân cũng lưu ý thời điểm uống canxi ảnh hưởng đến khả năng hấp thu của cơ thể. Mẹ bầu nên uống canxi sau bữa ăn và mỗi lần không bổ sung quá 500 mg. Nếu tổng liều trong ngày cao hơn mức này, nên chia thành nhiều lần để tăng hiệu quả hấp thu.

Bên cạnh đó, không nên uống canxi cùng lúc với viên sắt hoặc các thực phẩm giàu sắt vì sắt có thể làm giảm khả năng hấp thu canxi. Nếu phải bổ sung cả hai vi chất, mẹ bầu nên uống cách nhau ít nhất 2 giờ.

Việc bổ sung vitamin D cũng rất quan trọng bởi dưỡng chất này giúp tăng hấp thu canxi từ ruột vào máu, góp phần hình thành hệ xương khỏe mạnh cho thai nhi.

Dược sĩ Hân cho biết bổ sung quá nhiều canxi cũng tiềm ẩn nguy cơ gây táo bón, sỏi thận và làm giảm hấp thu các khoáng chất khác như sắt, kẽm. Vì vậy, phụ nữ mang thai không nên tự ý sử dụng các sản phẩm bổ sung mà cần tuân thủ liều lượng theo khuyến cáo hoặc hướng dẫn của bác sĩ.