Tôm là loại thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn của nhiều gia đình Việt. Thịt tôm có hàm lượng protein cao, ngoài ra còn rất giàu canxi, axit béo và nhiều khoáng chất. Cứ 100 g tôm sẽ chứa 2.000 mg canxi, theo Viện Tim mạch Mỹ (AHA).

Ngoài ra, tôm là nguồn thực phẩm giàu sắt và loại khoáng chất này thiết yếu trong quá trình liên kết với oxy trong hemoglobin. Bổ sung sắt trong cơ thể dẫn đến sự gia tăng tương ứng của lượng oxy đến tất cả cơ quan của cơ thể bao gồm cả não.

Tôm ngon và giàu dinh dưỡng nhưng không phải bộ phận nào của tôm cũng nên ăn. Dưới đây là 3 bộ phận chứa nhiều độc tố nên loại bỏ khi sơ chế và thưởng thức để tránh nguy cơ ngộ độc, khó tiêu hóa và gây hại sức khỏe.

Đầu tôm

Theo Nhân dân Nhật báo, gan - cơ quan giải độc của tôm lại nằm ở phần đầu. Kim loại nặng, chất ô nhiễm và ký sinh trùng từ môi trường có thể xâm nhập vào cơ thể tôm qua đường ăn uống hoặc hô hấp. Đầu tôm còn chứa nhiều cơ quan khác như dạ dày và mang. Đây cũng là những nơi hấp thụ và xử lý độc tố, và là những bộ phận dễ tích tụ kim loại nặng, mầm bệnh và ký sinh trùng nhất.

Đầu tôm có xu hướng tích tụ cadmium, kim loại nặng có thể gây hại cho cơ thể người, theo Cơ quan Quản lý Thực phẩm Tây Ban Nha. Điều này xảy ra vì chất này có xu hướng tích tụ trong phần "thịt sẫm màu", đặc biệt là ở gan tụy, cơ quan của hệ tiêu hóa nằm trong đầu tôm.

Cadmium được phân loại là chất gây ung thư ở người, gây ra nhiều tác động độc hại do tiếp xúc lâu dài, với các hậu quả về thận (rối loạn chức năng). Nó cũng có thể gây mất khoáng chất xương, tích tụ trong gan và thận.

Tiến sĩ Yen Tsung-hai, Giám đốc Trung tâm Độc chất học Lâm sàng tại Bệnh viện Đa khoa Chang Gung ở Lâm Khẩu (Đài Loan), cho biết vì nội tạng của tôm chủ yếu tập trung ở đầu, dư lượng kháng sinh từ các trang trại nuôi tôm dễ dàng tích tụ ở đó. Việc tiêu thụ chúng có thể dễ dàng gây ra các phản ứng dị ứng như ngứa da và nổi mề đay. Do đó, ông khuyến cáo nên tránh ăn đầu tôm để đảm bảo an toàn.

Ngoài ra, phụ nữ bị u xơ tử cung nên thận trọng khi ăn đầu tôm vì nhạy cảm hơn với hormone. Điều này là do tuyến sinh dục của tôm tập trung ở đầu, và trứng tôm chứa hormone động vật có tỷ lệ tương tác cao hơn với hormone nữ, nên cần thận trọng khi ăn đầu tôm để tránh ảnh hưởng đến nồng độ estrogen trong cơ thể.

Do đó, không nên ăn đầu tôm hoặc dùng đầu tôm để nấu canh, vì kim loại nặng có thể hòa tan vào nước dùng.

Các bà nội trợ nên loại bỏ đường chỉ đen ở lưng tôm khi chế biến. Ảnh: HK01.

Đường chỉ đen trên lưng tôm

Theo The Paper, chỉ tôm là đường màu đen hoặc xanh lam mà bạn nhìn thấy khi bóc vỏ tôm và mở lưng tôm. Chỉ tôm chính là ruột của tôm, chứa đầy cặn thức ăn và cát, ảnh hưởng đến mùi vị và có thể hơi khó chịu.

Thông thường, đường chỉ tôm không gây hại cho sức khỏe bởi khi chế biến ở nhiệt độ cao, các vi khuẩn trong đó sẽ bị tiêu diệt. Tuy nhiên, nếu khi ăn tôm sống hoặc chưa chín kỹ, các vi sinh vật trong chỉ tôm có thể gây nguy hiểm cho sức khỏe. Do đó, việc loại bỏ chỉ tôm khi ăn tôm sống hoặc chưa chín kỹ được khuyến cáo mạnh mẽ để đảm bảo an toàn thực phẩm. Ngoài ra, để món ăn được ngon và sạch hơn, tránh mùi tanh hoặc sạn, bạn nên loại bỏ đường chỉ tôm trước khi chế biến.

Để loại bỏ chỉ tôm khi ăn tôm, hãy xử lý khi còn sống vì nó dai hơn, khó đứt và rất dễ loại bỏ bằng tăm. Sau khi hấp, chỉ tôm khó loại bỏ, dễ đứt, nát và trông khá mất vệ sinh.

Vỏ tôm

Theo Baidu Health, vỏ tôm cứng và sắc, có thể làm xước thực quản hoặc niêm mạc dạ dày, gây viêm hoặc chảy máu. Việc nhai không kỹ cũng dẫn đến đầy hơi và đau bụng, đặc biệt là đối với những người có chức năng tiêu hóa yếu.

Tôm có thể tích lũy kim loại nặng (như asen và chì) và các chất ô nhiễm biển thông qua chuỗi thức ăn, và những chất này có xu hướng tập trung nhiều ở vỏ tôm. Việc ăn nhiều vỏ tôm chưa được kiểm nghiệm có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh về sức khỏe.

Vỏ tôm không được làm sạch hoặc nấu chín kỹ cũng có thể chứa mầm bệnh (như Vibrio parahaemolyticus), gây tiêu chảy hoặc ngộ độc thực phẩm. Ngoài ra, protein trong vỏ tôm tương tự protein trong thịt tôm, và những người bị dị ứng có thể gặp các phản ứng như phát ban và khó thở.