Methanol là cồn công nghiệp có độc tính rất cao, thường bị pha vào rượu "rởm", rượu không rõ nguồn gốc nhằm giảm chi phí sản xuất. Ảnh: Freepik.

Thời gian qua, nhiều ca ngộ độc methanol với hậu quả nghiêm trọng đã được ghi nhận tại các cơ sở y tế, chủ yếu liên quan việc uống phải rượu pha cồn công nghiệp.

Theo TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, methanol là cồn công nghiệp có độc tính rất cao, thường bị pha vào rượu "rởm", rượu không rõ nguồn gốc nhằm giảm chi phí sản xuất. Khi người dân uống phải, nguy cơ tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề là rất lớn.

Methanol nguy hiểm như thế nào?

Bác sĩ Lê Tiến Dũng, khoa Hồi sức tích cực & Chống độc, Bệnh viện Bãi Cháy, cho biết khi vào cơ thể, methanol được chuyển hóa thành formaldehyde và formic acid - những chất cực độc, gây nhiễm toan chuyển hóa máu và tổn thương hàng loạt cơ quan.

"Ngộ độc methanol có thể gây tổn thương não, mắt, dây thần kinh thị giác, gan, thận… Người bệnh thường xuất hiện đau đầu, chóng mặt, ý thức lơ mơ, nhìn mờ, mù hoặc mù vĩnh viễn, hôn mê sâu, suy đa tạng như suy gan, suy thận. Nếu không được cấp cứu và điều trị giải độc kịp thời, người bệnh có thể tử vong", bác sĩ Dũng nhấn mạnh.

Theo TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, ngộ độc hoặc nhiễm độc methanol có thể biểu hiện ở nhiều mức độ.

Ở giai đoạn cấp tính, người bệnh thường có các triệu chứng mờ mắt, giảm thị lực, thậm chí mù; đau đầu, buồn nôn, nôn; rối loạn ý thức, hôn mê, co giật. Nặng hơn, bệnh nhân có thể bị tổn thương não, nhiễm toan chuyển hóa, sốc, suy đa cơ quan và tử vong. Những trường hợp sống sót vẫn có nguy cơ để lại di chứng nặng nề như mù mắt, giảm thị lực vĩnh viễn, hôn mê kéo dài, rối loạn vận động.

Bệnh nhân ngộ độc methanol điều trị tại Bệnh viện Bãi Cháy. Ảnh: BVCC.

Với ngộ độc hoặc nhiễm độc mạn tính, các triệu chứng thường âm thầm hơn nhưng kéo dài, bao gồm đau đầu, chóng mặt, choáng váng, mất ngủ, viêm kết mạc, nhìn mờ và có thể tiến triển đến mù.

Đặc biệt, methanol còn tiềm ẩn nguy cơ đối với thai nhi. Các nghiên cứu trên động vật cho thấy chất này có thể gây dị tật bẩm sinh ở xương, tim mạch, hệ tiết niệu và hệ thần kinh trung ương.

Mối đe dọa thường trực

Theo các bác sĩ, trên thị trường hiện nay vẫn tồn tại nhiều loại rượu không rõ nguồn gốc xuất xứ. Việc sử dụng các sản phẩm này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất và tinh thần, mà còn làm gia tăng nguy cơ ngộ độc nghiêm trọng.

Lạm dụng bia rượu còn dẫn đến tình trạng say xỉn, mất kiểm soát hành vi, gia tăng tai nạn giao thông và chấn thương. Với những người nghiện rượu hoặc sử dụng bia rượu kéo dài, nguy cơ rối loạn tâm thần và các bệnh lý mạn tính càng cao, trong đó có nguy cơ ngộ độc methanol nếu dùng phải rượu giả.

Trước thực trạng này, bác sĩ Lê Tiến Dũng khuyến cáo người dân cần tỉnh táo và thận trọng khi sử dụng rượu bia. Người dân chỉ nên lựa chọn các sản phẩm có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng; hạn chế việc uống rượu bia; tuyệt đối không mua bán, sử dụng rượu nhập lậu, rượu không rõ nguồn gốc.

Với người lao động có nguy cơ tiếp xúc methanol trong quá trình sản xuất, cần tuân thủ nghiêm các biện pháp an toàn, được khám sức khỏe định kỳ, trong đó bắt buộc đánh giá kỹ về mắt và hệ thần kinh trung ương.