Tôi hay thấy chóng mặt khi vừa ngồi dậy, kèm cảm giác mọi vật xung quanh xoay tròn, phải vịn vào giường để tránh ngã. Như vậy có nguy hiểm không, thưa bác sĩ? (Đông An, 53 tuổi, ngụ TP.HCM).

Trả lời

Chóng mặt là một trong những triệu chứng thường gặp nhất ở người cao tuổi và có thể điều trị khỏi hoàn toàn nếu được phát hiện sớm.

Càng lớn tuổi, hệ thần kinh và cơ quan giữ thăng bằng càng suy giảm. Cạnh đó, việc sử dụng nhiều loại thuốc và mắc các bệnh nền như tăng huyết áp, đái tháo đường khiến người bệnh dễ bị choáng váng khi thay đổi tư thế.

Thực tế cho thấy, không ít người tự mua thuốc hoặc âm thầm chịu đựng vì cho rằng chóng mặt là dấu hiệu tất yếu của tuổi già, trong khi đây có thể là biểu hiện của những bệnh lý nguy hiểm như đột quỵ vùng hố sau hoặc u não.

Nếu cơn chóng mặt kéo dài hoặc xuất hiện kèm theo các dấu hiệu như tê yếu tay chân, nói khó, nhìn mờ, cần đến ngay cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám và tầm soát bệnh lý nguy hiểm.

Bệnh nhân cao tuổi thăm khám tại khoa Thần kinh BV Đại học Y Dược TP.HCM. Ảnh: BVCC

Dưới góc nhìn đa chuyên khoa, chóng mặt ở người cao tuổi thường không xuất phát từ một nguyên nhân đơn lẻ mà là sự phối hợp của nhiều yếu tố. Người bệnh có thể đồng thời mắc 2–3 bệnh lý như rối loạn tiền đình, tăng huyết áp, thoái hóa cột sống cổ hoặc rối loạn lo âu, khiến việc chẩn đoán và điều trị trở nên phức tạp.

Do đó, điều trị chóng mặt không chỉ dừng lại ở việc dùng thuốc mà cần tiếp cận toàn diện, với sự phối hợp chặt chẽ giữa bác sĩ, người bệnh và gia đình. Song song với phác đồ điều trị, người bệnh cần tuân thủ hướng dẫn, tập phục hồi thăng bằng, duy trì chế độ ăn uống lành mạnh, ngủ đủ giấc; người thân đóng vai trò quan trọng như chỗ dựa tinh thần giúp người bệnh an tâm trong quá trình điều trị.

Hiện nay, chóng mặt tư thế kịch phát lành tính là nguyên nhân phổ biến nhưng có thể điều trị hiệu quả bằng nghiệm pháp tái định vị sỏi tai, giúp cải thiện nhanh triệu chứng mà không cần can thiệp phẫu thuật. Cùng với việc tuân thủ điều trị, tập phục hồi thăng bằng, vận động nhẹ nhàng và giữ tinh thần lạc quan là những yếu tố quan trọng giúp người cao tuổi duy trì sức khỏe lâu dài và phòng ngừa tái phát.

Chóng mặt không phải là “chuyện của tuổi già” mà là dấu hiệu cần được lắng nghe và xử trí đúng cách. Thăm khám sớm và xác định chính xác nguyên nhân sẽ giúp điều trị hiệu quả, hạn chế nguy cơ té ngã, chấn thương.

Người dân không tự ý sử dụng thuốc, đặc biệt là thuốc an thần hoặc giảm đau, mà nên đến khám tại các chuyên khoa Thần kinh hoặc Y học Gia đình để được tư vấn cụ thể, tránh tác dụng phụ không mong muốn.

Cạnh đó, cần duy trì dinh dưỡng hợp lý, tập thể dục nhẹ, kiểm soát bệnh nền và giữ tinh thần thoải mái là những yếu tố quan trọng góp phần giảm nguy cơ chóng mặt, nâng cao sức khỏe và chất lượng sống cho người cao tuổi.

BS CKII ĐINH HUỲNH TỐ HƯƠNG, khoa Thần kinh BV Đại học Y Dược TP.HCM