Mỗi năm, khi hè đến, các phương tiện truyền thông lại liên tiếp đưa tin về những vụ việc đau lòng. Có em nhỏ tử vong khi rủ nhau ra ao hồ tắm mát, có em bị xe tải cán khi đạp xe trên đường làng, cũng có những trường hợp bị bỏng nặng do nghịch lửa hoặc điện trong lúc không có người lớn bên cạnh.
Điều đáng nói là phần lớn những tai nạn này hoàn toàn có thể phòng tránh được nếu trẻ được trang bị kỹ năng an toàn và có sự giám sát phù hợp từ gia đình.
Theo các chuyên gia, mùa hè tạo ra nhiều điều kiện khiến nguy cơ tai nạn ở trẻ tăng cao. Trước hết, trẻ có nhiều thời gian rảnh hơn so với thời gian đi học. Trong khi đó, phần lớn cha mẹ vẫn phải đi làm như bình thường. Không ít gia đình đành để con ở nhà với ông bà lớn tuổi hoặc tự trông nhau.
Khi thiếu sự giám sát của người lớn, trẻ dễ tò mò khám phá những điều mới lạ nhưng lại chưa đủ khả năng nhận biết nguy hiểm. Một ổ điện hở, một bếp gas chưa khóa kỹ hay một con mương gần nhà đều có thể trở thành mối đe dọa đối với trẻ nhỏ.
Trong số các loại tai nạn, đuối nước luôn là nỗi ám ảnh lớn nhất mỗi dịp hè. Thời tiết nóng bức khiến trẻ thích tìm đến ao, hồ, sông, suối hoặc các khu vực có nước để vui chơi. Nhiều em không biết bơi hoặc biết bơi nhưng thiếu kỹ năng xử lý tình huống khi gặp sự cố.
Không ít phụ huynh vẫn chủ quan cho rằng chỉ những nơi nước sâu mới nguy hiểm. Trên thực tế, trẻ nhỏ hoàn toàn có thể bị đuối nước trong các hố công trình, mương tưới tiêu, bể chứa nước hay thậm chí là những khu vực ngập nước sau mưa lớn.
Bên cạnh đuối nước, tai nạn giao thông cũng là nguyên nhân gây thương tích và tử vong hàng đầu ở trẻ em trong dịp hè. Khi được nghỉ học, trẻ có xu hướng ra ngoài vui chơi nhiều hơn, tự đi xe đạp hoặc xe đạp điện mà thiếu sự giám sát của người lớn.
Không ít em chưa được trang bị đầy đủ kiến thức về luật giao thông, không đội mũ bảo hiểm hoặc có thói quen đùa nghịch trên đường. Chỉ một khoảnh khắc mất tập trung cũng có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.
Ngoài ra, nhiều tai nạn xảy ra ngay trong chính ngôi nhà tưởng như an toàn. Trẻ bị ngã từ ban công, bỏng nước sôi, điện giật khi cắm sạc điện thoại hoặc ngộ độc do uống nhầm hóa chất, thuốc men. Đây đều là những rủi ro xuất phát từ sự bất cẩn và chủ quan của người lớn trong việc sắp xếp môi trường sống.
Các chuyên gia về bảo vệ trẻ em cho rằng, thay vì chỉ nhắc nhở con cẩn thận, cha mẹ cần chủ động dạy trẻ những kỹ năng cụ thể. Trẻ cần được hướng dẫn cách nhận biết nơi nguy hiểm, cách xử lý khi gặp hỏa hoạn, điện giật, đuối nước hoặc khi bị người lạ tiếp cận.
Đặc biệt, việc học bơi và học kỹ năng an toàn dưới nước nên được xem là một trong những ưu tiên hàng đầu trong dịp hè. Đây không chỉ là kỹ năng giúp trẻ vui chơi lành mạnh mà còn có thể cứu sống các em trong những tình huống khẩn cấp.
Bên cạnh đó, cha mẹ cũng cần dành thời gian xây dựng kế hoạch sinh hoạt hè cho con. Một lịch trình hợp lý với các hoạt động thể thao, đọc sách, học kỹ năng hoặc tham gia các câu lạc bộ sẽ giúp trẻ có môi trường vui chơi an toàn hơn thay vì lang thang hoặc tự tìm kiếm những trò giải trí tiềm ẩn rủi ro.
Các cơ quan chức năng, nhà trường và chính quyền địa phương cũng cần tăng cường các hoạt động tuyên truyền, tổ chức lớp học bơi, lớp kỹ năng sống và rà soát những khu vực nguy hiểm có nguy cơ gây tai nạn cho trẻ em.
Mùa hè vốn là khoảng thời gian đẹp nhất trong ký ức tuổi thơ, là lúc trẻ được vui chơi, khám phá và nạp thêm năng lượng sau một năm học căng thẳng. Nhưng để mùa hè thực sự là mùa của những tiếng cười, mỗi gia đình cần nâng cao ý thức bảo vệ trẻ ngay từ những điều nhỏ nhất.
Bởi chỉ một phút lơ là, niềm vui nghỉ hè có thể biến thành nỗi đau kéo dài suốt đời. Không có kỳ nghỉ nào đáng đánh đổi bằng sự an toàn của một đứa trẻ. Và không có bài học nào quan trọng hơn việc giúp trẻ biết cách bảo vệ chính mình trước những hiểm nguy luôn rình rập trong cuộc sống.