Theo TS.BS Nguyễn Phú Hữu, Trưởng khoa Phẫu thuật Đại trực tràng, Bệnh viện Bình Dân (TP.HCM), bệnh nhân nữ N.T.B. (82 tuổi, Đồng Tháp) được chuyển đến trong tình trạng đau bụng dữ dội, vã mồ hôi, niêm mạc nhợt, mạch nhanh và huyết áp tụt. Đây là dấu hiệu điển hình của sốc mất máu.

Bệnh nhân nhập viện cấp cứu với biểu hiện đau bụng dữ dội, vã mồ hôi, niêm mạc nhợt và đi tiêu ra máu đỏ tươi khoảng 300 ml. Theo gia đình, trong vòng 6 giờ trước đó, cụ liên tục tiêu ra máu với lượng lớn.

Ê-kíp phẫu thuật cắt bỏ đoạn ruột tổn thương cho người bệnh. Ảnh: Trần Nhung.

Tại khoa Cấp cứu, bệnh nhân có dấu hiệu xuất huyết nặng, mạch nhanh, huyết áp tụt. Ê-kíp lập tức hồi sức tích cực bằng truyền dịch, truyền máu và khẩn trương tìm nguồn chảy máu.

Tuy nhiên, nội soi dạ dày - tá tràng không phát hiện tổn thương; nội soi đại tràng chỉ ghi nhận nhiều máu nhưng không xác định được điểm chảy. Chụp CT có cản quang nghi ngờ máu đọng ở đoạn hồi tràng (ruột non).

Dù đã truyền 4 đơn vị máu, tình trạng bệnh nhân không cải thiện. Việc mất máu liên tục ở người cao tuổi có bệnh nền như tăng huyết áp, viêm đại tràng và xơ vữa động mạch khiến nguy cơ tử vong rất cao.

Trước tình thế nguy kịch, các bác sĩ quyết định phẫu thuật nội soi cấp cứu để thám sát ổ bụng. Ca mổ có sự phối hợp của nhiều chuyên khoa gồm ngoại tổng quát, nội soi tiêu hóa, gây mê hồi sức và hồi sức tích cực.

Sau hơn 20 phút thám sát vẫn chưa xác định được vị trí chảy máu, ê-kíp dựa vào hình ảnh CT để tập trung vào đoạn hồi tràng nghi ngờ. Một đoạn ruột non có dấu hiệu viêm dày được đưa ra ngoài qua lỗ nhỏ trên thành bụng để quan sát trực tiếp, đồng thời kết hợp nội soi trong lòng ruột.

Sau khoảng 20 phút, các bác sĩ xác định được điểm chảy máu do viêm loét ở đoạn cuối hồi tràng. Ngay sau đó, đoạn ruột tổn thương dài khoảng 30 cm được cắt bỏ, khống chế hoàn toàn nguồn xuất huyết và nối lại ống tiêu hóa theo phương pháp tận - tận, giúp bệnh nhân không phải mang hậu môn nhân tạo.

Chỉ sau một ngày phẫu thuật, bệnh nhân ngừng tiêu máu, các chỉ số sinh hiệu ổn định và không cần truyền thêm máu. Người bệnh ăn uống tốt và hồi phục nhanh. Sau 9 ngày điều trị, cụ được xuất viện.

Bác sĩ Hữu cho biết khoảng 80% trường hợp xuất huyết tiêu hóa dưới xuất phát từ đại trực tràng. Xuất huyết ruột non do viêm loét như trường hợp này rất hiếm, chỉ chiếm 1-2%. Vị trí ruột non khó tiếp cận khiến nội soi thông thường hoặc CT khó phát hiện, đòi hỏi kinh nghiệm lâm sàng và sự phối hợp đa chuyên khoa để xử trí kịp thời.

Bác sĩ Hữu cũng cho hay xuất huyết tiêu hóa là tình trạng cấp cứu nguy hiểm, có thể dẫn đến tử vong nếu không được xử lý kịp thời. Người dân cần đến cơ sở y tế kiểm tra sớm khi có dấu hiệu đi tiêu ra máu đỏ tươi, đỏ bầm hay phân đen.

Trường hợp xuất hiện thêm các triệu chứng như chóng mặt, hoa mắt, mạch nhanh hoặc huyết áp tụt, người dân cần được cấp cứu ngay. Đặc biệt, người cao tuổi cần cảnh giác vì nguy cơ sốc mất máu có thể diễn tiến nhanh. Bác sĩ Hữu cũng khuyến cáo người dân không tự điều trị tại nhà, tránh trì hoãn thời gian vàng cứu sống.