Tờ Hongguan News, Trung Quốc cho biết, một lỗ hổng bảo mật từ thói quen chụp ảnh vừa được cảnh báo trong chương trình thực tế The Firsts in the Workplace: Finance Season. Trong một tình huống, nam ca sĩ Gao Qingchen tạo dáng chữ V khi chụp ảnh cùng đồng nghiệp. Chuyên gia quản trị rủi ro Li Chang cho biết hành động này làm lộ thông tin sinh trắc học của nam ca sĩ.
Ông Li Chang nói với các camera độ phân giải cao hiện nay, nếu ống kính hướng thẳng vào ngón tay ở khoảng cách dưới 1,5 mét, thông tin vân tay có thể bị trích xuất 100%. Ở khoảng cách 1,5 đến 3 mét, tỷ lệ lấy được dữ liệu là 50%. Thiết bị chỉ không thể nhận diện vân tay khi khoảng cách chụp trên 3 mét.
Thông tin này nhanh chóng lan truyền trên mạng xã hội, thu hút sự chú ý lớn. Không ít người tỏ ra bất ngờ, thậm chí hài hước cho rằng “từ nay phải giơ tay chữ V ngược” để tránh lộ dấu vân tay.
Không chỉ dừng lại ở lý thuyết, các nghiên cứu trước đó cũng cho thấy với ảnh có độ phân giải cao, kết hợp nhiều góc chụp khác nhau, việc tái tạo một phần dấu vân tay là khả thi về mặt kỹ thuật. Điều này đồng nghĩa với việc những bức ảnh tưởng như vô hại trên mạng xã hội có thể trở thành nguồn dữ liệu cho các hành vi xâm phạm danh tính.
Từ góc độ an ninh, dấu vân tay là một trong những dữ liệu sinh trắc học quan trọng, được sử dụng rộng rãi trong mở khóa điện thoại, thanh toán, kiểm soát ra vào hay chấm công. Nếu bị khai thác, kẻ xấu có thể tìm cách giả mạo danh tính hoặc tấn công các hệ thống bảo mật sử dụng vân tay.
Không chỉ dấu vân tay, chương trình cũng đề cập đến một nguy cơ khác: lộ dữ liệu khuôn mặt và giọng nói. Trong một tình huống mô phỏng, hình ảnh gương mặt của người dùng bị ghi lại qua cuộc gọi video, sau đó bị sử dụng để tạo video “deepfake” và giả giọng nói bằng AI nhằm lừa đảo. Điều này cho thấy, trong kỷ nguyên số, dữ liệu cá nhân không còn giới hạn ở mật khẩu hay số điện thoại, mà mở rộng sang cả các đặc điểm sinh học.
Trước thực tế này, các chuyên gia khuyến cáo người dùng nên cẩn trọng hơn khi đăng tải hình ảnh, đặc biệt là ảnh có độ phân giải cao. Những bức ảnh lộ rõ lòng bàn tay hoặc đầu ngón tay nên được làm mờ hoặc chỉnh sửa trước khi chia sẻ. Ngoài ra, người dùng cũng không nên tùy tiện cung cấp dữ liệu vân tay trên các thiết bị lạ, tránh rủi ro liên quan đến tài khoản cá nhân và tài chính.
Dù vậy, giới chuyên môn cũng nhấn mạnh rằng không cần quá hoang mang. Việc bị đánh cắp dấu vân tay từ ảnh chụp vẫn đòi hỏi điều kiện kỹ thuật nhất định và không dễ thực hiện trong mọi trường hợp. Tuy nhiên, trong bối cảnh công nghệ ngày càng phát triển, việc nâng cao ý thức bảo vệ dữ liệu cá nhân là điều cần thiết.
Sau khi cảnh báo được lan truyền, cộng đồng mạng đã có nhiều phản ứng thú vị. Người thì đùa rằng phải “làm mịn cả ngón tay”, người khác lại cho rằng dùng app làm đẹp thì “vân tay chắc đã bị xóa từ lâu”. Nhưng bên cạnh những lời bông đùa, không ít ý kiến nghiêm túc nhắc nhở: thời đại số không chỉ cần chỉnh mặt đẹp mà còn phải chú ý đến cả những chi tiết nhỏ như bàn tay bởi đôi khi, chính những chi tiết ấy lại là “chìa khóa” cho các rủi ro bảo mật.
