Bà N.T.H. (Hà Giang) có dấu hiệu giảm ý thức, lơ mơ và không nhận thức được xung quanh. Chỉ trong một ngày, tình trạng của bà diễn biến nhanh, gia đình đưa đến bệnh viện cấp cứu. Sau đó, bệnh nhân được chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương (Hà Nội) trong tình trạng suy giảm ý thức nghiêm trọng.
Ngay khi nhập viện, bệnh nhân được đặt ống thở máy để hỗ trợ hô hấp. Kết quả xét nghiệm chuyên sâu, bao gồm cấy máu và xét nghiệm dịch não tủy, xác định bà mắc viêm màng não do vi khuẩn phế cầu. Đây là loại vi khuẩn thường trú trong đường hô hấp, nhưng có thể gây bệnh khi xâm nhập vào máu hoặc các cơ quan khác qua các tổn thương.
Thạc sĩ, bác sĩ Hà Việt Huy, Trung tâm Hồi sức tích cực, cho biết phế cầu là vi khuẩn thường trú trong cơ thể, nguyên nhân phổ biến gây nhiều bệnh lý nguy hiểm như viêm phổi, viêm màng não. Tuy nhiên, vi khuẩn này chỉ gây bệnh khi gặp điều kiện thuận lợi như suy giảm miễn dịch hoặc tổn thương trong cơ thể.
Với bệnh nhân H., qua khai thác tiền sử, bác sĩ phát hiện bà từng bị viêm tai giữa kéo dài nhiều năm nhưng không điều trị triệt để. Đây có thể là yếu tố nguy cơ hàng đầu dẫn đến viêm màng não do phế cầu.
"Vi khuẩn phế cầu có thể xâm nhập vào màng não qua đường trực tiếp, như từ tai giữa hoặc tổn thương khác trong đường hô hấp. Tuy không thể khẳng định 100% đây là nguyên nhân duy nhất, nhưng đây là yếu tố phù hợp nhất với tình trạng bệnh của bệnh nhân", bác sĩ Huy nói.
Sau 5 ngày điều trị, dịch não tủy bệnh nhân đã trở lại bình thường, ý thức cải thiện rõ rệt và được rút ống thở máy. Hiện bà đã xuất viện.
Bác sĩ Huy khuyến cáo viêm màng não do phế cầu là cấp cứu nội khoa nguy hiểm, có thể gây tử vong trong vòng một ngày nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Những bệnh lý tưởng chừng đơn giản như viêm tai giữa, viêm xoang… cần được điều trị dứt điểm để tránh biến chứng nghiêm trọng. Tiêm vaccine phòng phế cầu là biện pháp tối ưu giúp giảm tỷ lệ tử vong, hạn chế chi phí và thời gian điều trị.
