Morphine là loại thuốc giảm đau mạnh được chiết xuất từ ​​cây thuốc phiện có nguy cơ gây nghiện nếu không sử dụng đúng cách. Ảnh: Unsplash.

MORPHINE, THUỐC CỦA QUỶ DỮ

Vào thế kỷ 19, nhà hóa học người Đức Friedrich Sertürner đã thành công trong việc chiết xuất morphine từ thuốc phiện. Được đặt tên theo Morpheus – vị thần Hy Lạp gắn liền với những giấc mơ, morphine có tác dụng giảm đau mạnh gấp mười lần thuốc phiện. Tuy nhiên, tác dụng giảm đau càng mạnh thì tính gây nghiện càng cao.

Vào giữa thế kỷ 19, sự phát triển của ống tiêm dưới da cho phép tiêm thẳng morphine vào cơ thể. Điều này khiến số lượng người nghiện càng tăng mạnh. Bởi tiêm dễ gây nghiện hơn nhiều so với uống hoặc hít. Thuốc phiện không còn là thần dược trời ban nữa mà trở thành loại thuốc của quỷ dữ gửi từ địa ngục, hay còn gọi là ma túy. Tuy nhiên, chưa có loại thuốc nào tốt hơn morphine trong việc giảm bớt cơn đau dữ dội của bệnh nhân ung thư giai đoạn cuối. Quan trọng là phải dùng thuốc đúng cách, đúng liều.

CHIẾN TRANH NHA PHIẾN

Thuốc phiện từng có tác động sâu sắc đến lịch sử thế giới. Chính là cuộc Chiến tranh Nha phiến (thuốc phiện) giữa nhà Thanh và nước Anh vào giữa thế kỷ 19. Thời điểm đó, Anh đang nhập khẩu trà từ nhà Thanh, dẫn đến thâm hụt thương mại khổng lồ. Nói một cách đơn giản, Anh mua nhiều hàng hóa từ Trung Quốc hơn là bán.

Để bù đắp khoản thâm hụt này, chính phủ Anh đã quyết định dùng đến thuốc phiện được sản xuất tại Bengal, thuộc địa của họ ở Ấn Độ. Đó có thể gọi là một mưu hèn kế bẩn khi lựa chọn con đường xuất khẩu thuốc phiện, một loại ma túy gây nghiện cao.

Chính phủ Anh đã phát triển một dòng sản phẩm để người dùng có thể đốt và hút khói thuốc phiện, tương tự thuốc lá ngày nay, rồi bắt đầu xuất khẩu sang Trung Quốc. Thuốc phiện đặc biệt được giới lao động chân tay nặng nhọc ưa thích. Chẳng bao lâu sau, vô số người nhà Thanh nghiện thuốc phiện, và đường phố la liệt những con nghiện nằm say thuốc. Chỉ cần thử hút thuốc phiện một lần, người ta lập tức rơi vào cái bẫy không lối thoát. Với mưu kế này của Anh, nền thương mại của nhà Thanh đang sinh lời nhờ buôn bán trà, bỗng chốc rơi vào cảnh thâm hụt.

Trước tình cảnh này, Lâm Tắc Từ, một vị quan thanh liêm và tài ba của nhà Thanh, đã mạnh tay trấn áp nạn buôn lậu thuốc phiện và trục xuất những kẻ buôn bán ma túy sang Hong Kong. Anh phản ứng mạnh mẽ, rồi lấy cớ mở rộng quy mô thương mại giữa hai nước để gây chiến vào năm 1839. Hai bên xảy ra xung đột, nhưng nhà Thanh không phải là đối thủ của quân đội Anh hùng mạnh.

Chiến tranh Nha phiến cuối cùng đã dẫn đến chiến thắng của Anh, và nhà Thanh phải nhượng Hong Kong cho Anh, đồng thời trả một khoản bồi thường khổng lồ. Trong lịch sử, đây là một cuộc chiến phi đạo đức do Anh gây ra với tham vọng bảo vệ lợi ích liên quan đến ma túy của mình.