GS.TS Nguyễn Thị Ngọc Phượng và PGS.TS Vương Thị Ngọc Lan đỡ đẻ cho sản phụ Tuyết Trân. Ảnh: BVCC.

Sáng 4/11, GS.TS Nguyễn Thị Ngọc Phượng trực tiếp thực hiện ca mổ sinh cho chị Lưu Tuyết Trân tại Bệnh viện Mỹ Đức (TP.HCM). Bé trai nặng 3.150 g, chào đời lúc 11h15, khóc tốt, da hồng hào và sức khỏe ổn định. Sau khi được thăm khám sơ sinh, em bé được thực hiện da kề da với mẹ. Sức khỏe sản phụ sau mổ cũng ổn định.

Cuộc hội ngộ đặc biệt này nối dài mối nhân duyên gần 28 năm giữa nữ bác sĩ tiên phong đưa kỹ thuật thụ tinh trong ống nghiệm về Việt Nam và một trong 3 em bé đầu tiên chào đời bằng phương pháp này.

Ba em bé ống nghiệm đầu tiên chào đời tại Việt Nam

Hành trình đưa kỹ thuật thụ tinh trong ống nghiệm về Việt Nam của GS.TS Nguyễn Thị Ngọc Phượng bắt đầu từ năm 1984. Trong chuyến công tác tại Bangkok (Thái Lan), bà chứng kiến những phụ nữ hiếm muộn có cơ hội làm mẹ nhờ kỹ thuật này. Trải nghiệm đó thôi thúc bà tìm cách đưa thụ tinh trong ống nghiệm về nước, trong bối cảnh xã hội vẫn còn nhiều hoài nghi về việc trẻ được sinh ra từ ống nghiệm.

GS.TS Nguyễn Thị Ngọc Phượng chăm sóc em bé vừa chào đời của sản phụ Tuyết Trân. Ảnh: BVCC.

Trong thời gian làm giáo sư thỉnh giảng tại Pháp, bà tiếp tục tìm hiểu kỹ thuật thụ tinh trong ống nghiệm, dành dụm tiền mua từng cây kim hút trứng, ống nghiệm chuyên dụng và tìm kiếm học bổng để gửi bác sĩ đi đào tạo ở nước ngoài.

Tháng 8/1997, với sự hỗ trợ của các chuyên gia Pháp, những ca thụ tinh trong ống nghiệm và chuyển phôi đầu tiên được thực hiện tại Việt Nam. Sau hơn 10 năm chuẩn bị và nỗ lực, giấc mơ đưa kỹ thuật hỗ trợ sinh sản này về nước của bà dần trở thành hiện thực.

Ngày 30/4/1998, ba em bé thụ tinh trong ống nghiệm đầu tiên của Việt Nam lần lượt chào đời tại TP.HCM, gồm Mai Quốc Bảo, Phạm Tường Lan Thy và Lưu Tuyết Trân. Trong đó, Tuyết Trân là em bé chào đời sau cùng, lúc 9h, do chính tay GS.TS Nguyễn Thị Ngọc Phượng đỡ sinh.

Nhớ lại khoảnh khắc ấy, nữ bác sĩ cho biết bà đã bật khóc khi nghe tiếng khóc chào đời của ba em bé. Sau hơn một thập kỷ theo đuổi kỹ thuật mới, trải qua nhiều lo lắng, áp lực và cả những hoài nghi từ nhiều phía, những tiếng khóc đầu tiên là câu trả lời cho nỗ lực của cả một tập thể.

Gần ba thập kỷ trôi qua, mỗi lần nhắc lại buổi sáng lịch sử ấy, bà vẫn không giấu được xúc động.

Mối duyên gần 28 năm giữa bác sĩ và gia đình Tuyết Trân

Mối duyên giữa GS.TS Nguyễn Thị Ngọc Phượng và gia đình Tuyết Trân bắt đầu từ những năm tháng hiếm muộn của bà Trần Thị Bạch Tuyết, mẹ chị Trân. Khi ấy, bà Tuyết làm nghề thợ may tại Mỹ Tho (Tiền Giang), nhiều năm mong con nhưng không có kết quả. Sau khi thăm khám, bác sĩ xác định bà cần thực hiện thụ tinh trong ống nghiệm mới có thể mang thai.

Vợ chồng bà Tuyết trở thành những bệnh nhân đầu tiên được tiếp cận kỹ thuật này. Toàn bộ chi phí điều trị, thuốc tiêm khi ấy được miễn phí nhờ GS.BS Nguyễn Thị Ngọc Phượng vận động tài trợ.

Niềm mong mỏi của gia đình được đền đáp khi bà Tuyết đậu thai ngay lần chuyển phôi đầu tiên.

"Em bé thụ tinh trong ống nghiệm" đầu tiên của Việt Nam hạnh phúc da kề da với em bé là con đầu lòng. Ảnh: BVCC.

Với GS.TS Nguyễn Thị Ngọc Phượng, đây không đơn thuần là một ca điều trị thành công. Bà từng chứng kiến nhiều phụ nữ hiếm muộn bật khóc trong phòng khám vì không thể có con, chịu áp lực từ gia đình và thường phải nhận hết lỗi về mình. Vì vậy, việc giúp một gia đình có được đứa con mong đợi sau nhiều năm là niềm hạnh phúc đặc biệt đối với bà.

Khi con gái chào đời, bà Tuyết đặt tên con là Tuyết Trân. Chữ "Trân" được bà ví như châu báu, món quà quý giá nhất của cuộc đời mình.

Tuy nhiên, hạnh phúc của gia đình không kéo dài trọn vẹn. Khoảng hai năm sau, chồng bà Tuyết qua đời vì bạo bệnh. Từ đó, một mình bà làm nghề thợ may, tần tảo nuôi con trưởng thành.

Trong những năm tháng ấy, GS.TS Nguyễn Thị Ngọc Phượng vẫn giữ liên lạc, quan tâm và dõi theo cuộc sống của hai mẹ con. Bà chứng kiến Tuyết Trân lớn lên, trưởng thành và xem chị như cháu ngoại trong gia đình.

Tuyết Trân hiện đã lập gia đình và mang thai con đầu lòng tự nhiên. Trong thai kỳ, chị tiếp tục được GS.BS Nguyễn Thị Ngọc Phượng và bác sĩ Triệu Thị Thanh Tuyền đồng hành, theo dõi.

Với Trân, mỗi lần đến khám thai không chỉ là dịp kiểm tra sức khỏe mà còn là cơ hội gặp lại người bác sĩ đã gắn bó với gia đình suốt nhiều năm.