Nhiều phụ huynh chỉ thực sự lo lắng khi con bước vào tuổi dậy thì nhưng chiều cao vẫn khiêm tốn. Tuy nhiên, theo bác sĩ Calvin Q Trịnh, chuyên gia phục hồi chức năng và hình thể, chiều cao của mỗi người chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố. Bên cạnh di truyền, dinh dưỡng, môi trường sống, chế độ vận động và nghỉ ngơi đóng vai trò rất quan trọng trong quá trình phát triển thể chất.

"Con cao hơn cha mẹ là điều hoàn toàn bình thường nếu được chăm sóc và phát triển đúng cách. Ngược lại, việc cho rằng cha mẹ cao thì con chắc chắn sẽ cao là quan niệm chưa chính xác", bác sĩ Calvin Q Trịnh nhận định.

Dậy thì không phải "giai đoạn vàng" duy nhất

Theo chuyên gia này, giai đoạn phát triển mạnh mẽ nhất của cơ thể thực chất diễn ra ngay từ trong bào thai. Chỉ từ một tế bào hợp tử, thai nhi có thể phát triển đạt chiều dài khoảng 50-55 cm sau 9 tháng mang thai.

Khi trẻ lớn lên, giai đoạn tăng trưởng chiều cao nhanh nhất tiếp theo là tuổi dậy thì, với mức tăng trung bình khoảng 10-12 cm mỗi năm. Tuy nhiên, đây không phải thời điểm để "chạy nước rút".

Chiều cao không được quyết định trong vài tháng tuổi dậy thì mà là kết quả của cả một quá trình tích lũy dinh dưỡng, vận động và nghỉ ngơi từ sớm. Ảnh: Freepik.

Nhiều gia đình chỉ bắt đầu bổ sung vitamin, canxi hoặc tăng cường dinh dưỡng khi thấy con thấp hơn bạn bè cùng trang lứa. Theo bác sĩ Calvin Q Trịnh, đây là một trong những sai lầm phổ biến nhất bởi quá trình phát triển chiều cao là kết quả của sự tích lũy lâu dài trong nhiều năm.

Dinh dưỡng cần được duy trì liên tục từ nhỏ, kết hợp với chế độ sinh hoạt khoa học. Việc ngủ trước 22h được cho là giúp tuyến yên tiết nhiều hormone tăng trưởng hơn. Đồng thời, các hoạt động thể chất phù hợp cũng góp phần kích thích sụn tăng trưởng tại đầu các xương dài, hỗ trợ phát triển chiều cao tự nhiên.

Những phương pháp can thiệp tăng chiều cao hiện nay

Theo bác sĩ Calvin Q Trịnh, hiện nay có nhiều phương pháp tác động đến sự phát triển chiều cao nhưng mỗi phương pháp đều có những ưu điểm và hạn chế riêng.

Trong đó, liệu pháp tiêm hormone tăng trưởng ngày càng ít được sử dụng rộng rãi do phải tiêm dưới da hàng ngày trong thời gian dài. Ngoài ra, phương pháp này không tác động chọn lọc lên sụn tăng trưởng, khiến nhiều phụ huynh lo ngại về các nguy cơ sức khỏe lâu dài.

Một giải pháp khác là phẫu thuật kéo dài chi. Phương pháp này có thể giúp tăng chiều cao đáng kể nhưng đi kèm nhiều thách thức. Ngoài các nguy cơ biến chứng phẫu thuật, người bệnh thường phải trải qua khoảng 4-6 tháng điều trị và thời gian tương tự để phục hồi chức năng.

Bên cạnh đó, kỹ thuật này chủ yếu kéo dài cẳng chân, có thể ảnh hưởng đến sự cân đối tự nhiên của cơ thể và chi dưới. Gần đây, một số nghiên cứu bước đầu cũng ghi nhận tiềm năng của liệu pháp sóng xung kích trong việc hỗ trợ kích thích sụn tăng trưởng ở giai đoạn dậy thì. Tuy nhiên, đây vẫn là hướng tiếp cận mới và cần thêm các thử nghiệm lâm sàng chuyên sâu để đánh giá toàn diện về hiệu quả thực tế.