Đề xuất này được Bộ Y tế đưa vào dự thảo Đề cương Luật Dân số, đang lấy ý kiến để trình Chính phủ. Một trong những điểm nổi bật trong dự thảo là ưu tiên thực hiện các biện pháp khuyến khích vợ chồng sinh đủ hai con ở vùng có mức sinh thấp, trước thực trạng "ngại đẻ" của nhiều phụ nữ Việt.

Theo đó, Nhà nước hỗ trợ một lần bằng tiền ít nhất tương đương một lần mức lương tối thiểu vùng khi phụ nữ sinh con thứ nhất; tương đương hai lần mức lương tối thiểu vùng khi sinh con thứ hai.

Cặp vợ chồng cam kết sinh đủ hai con được Nhà nước hỗ trợ cho con của họ học tại cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục tiểu học công lập, miễn học phí khi theo học trung học cơ sở công lập.

Các cặp vợ chồng sinh đủ hai con có cam kết không sinh thêm con được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở xã hội theo quy định của pháp luật về nhà ở.

Theo quy định hiện hành, mức lương tối thiểu ở vùng I là 4.420.000 triệu đồng/tháng, vùng II là 3.920.000 đồng, vùng III là 3.430.000 đồng và vùng IV là 3.070.000 đồng. Như vậy, khi sinh đủ 2 con, phụ nữ tại các tỉnh vùng I mà có mức sinh thấp có thể được thưởng đến gần 10 triệu đồng.

Ngược lại, tại những vùng đang có mức sinh cao dự thảo cũng đưa ra những biện pháp nhằm điều chỉnh mức sinh. Chẳng hạn, phụ nữ là người dân tộc thiểu số hoặc phụ nữ là người Kinh có chồng là người dân tộc thiểu số thuộc hộ nghèo, cư trú tại các đơn vị hành chính thuộc vùng khó khăn khi sinh đủ hai con cam kết không sinh thêm con được Nhà nước hỗ trợ một lần bằng tiền ít nhất tương đương một lần mức lương tối thiểu vùng…

Theo Bộ Y tế, 21 tỉnh, thành phố đang có mức sinh dưới 2 con, chiếm 39% quy mô dân số, đa phần là nơi có điều kiện kinh tế - xã hội phát triển như Đông Nam bộ, đồng bằng sông Cửu Long. Trong đó, 5 thành phố trực thuộc trung ương, đặc biệt TP Hồ Chí Minh ở nhóm thấp nhất cả nước với mức sinh 1,3 con cho một phụ nữ tuổi sinh đẻ.

Các tỉnh, thành có mức sinh thấp, gồm: TP Hồ Chí Minh, Đồng Tháp, Hậu Giang, Bà Rịa - Vũng Tàu, Bình Dương, Khánh Hòa, Long An, Bạc Liêu, Tây Ninh, Sóc Trăng, Cà Mau, Đồng Nai, Bình Thuận, Tiền Giang, Cần Thơ, Vĩnh Long, An Giang, Bến Tre, Đà Nẵng, Quảng Ngãi và Kiên Giang.

Như vậy, theo quy định tại dự thảo này, các cặp vợ, chồng không còn bị hạn chế bởi quy định "sinh một hoặc hai con" mà được tự quyết định về thời gian sinh con, số con cũng như khoảng cách giữa các lần sinh. Tuy nhiên, các cặp vợ chồng cũng nên cân nhắc điều kiện thực tế để đảm bảo chăm sóc và nuôi dạy con tốt.