Mang thai là giai đoạn cơ thể người phụ nữ trải qua nhiều thay đổi và dễ phát sinh các vấn đề sức khỏe, trong đó có tăng huyết áp thai kỳ. Đây là tình trạng khá phổ biến và cần được theo dõi chặt chẽ.

Chia sẻ trên trang Hindustan Times, bác sĩ Pavana H.N, chuyên ngành sản phụ khoa tại Motherhood Hospitals (Ấn Độ), tăng huyết áp trong thai kỳ là tình trạng khá phổ biến và cần được theo dõi, điều trị kịp thời. Tình trạng này có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như tiền sản giật, tăng huyết áp có từ trước khi mang thai, béo phì, căng thẳng hoặc đái tháo đường.

Tuy nhiên, ở một số trường hợp, tình trạng này vẫn có thể xảy ra mà không xác định được nguyên nhân rõ ràng. Ngoài việc được phát hiện qua đo huyết áp, thai phụ cũng có thể nhận biết bệnh thông qua một số dấu hiệu cảnh báo như đau đầu kéo dài, phù mặt hoặc sưng tay, nhìn mờ, buồn nôn và tăng cân đột ngột.

Theo bác sĩ Pavana, nếu không được kiểm soát, tăng huyết áp có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của cả mẹ và thai nhi.

“Tình trạng này có thể dẫn đến các biến chứng như sinh non, trẻ nhẹ cân khi sinh, tổn thương các cơ quan, thậm chí gây nguy hiểm cho cả mẹ và em bé”, bác sĩ Pavana cảnh báo.

Vì vậy, bác sĩ khuyến cáo thai phụ cần khám thai định kỳ, theo dõi huyết áp thường xuyên và điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ để phòng ngừa các biến chứng trong thai kỳ và khi sinh.

Ăn gì để hỗ trợ kiểm soát huyết áp?

Bên cạnh việc điều trị theo chỉ định của bác sĩ, chế độ ăn uống cân bằng cũng đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát huyết áp. “Một chế độ ăn lành mạnh có thể góp phần đáng kể trong việc kiểm soát huyết áp khi mang thai”, bác sĩ Pavana cho biết.

Bác sĩ khuyến nghị bổ sung các nhóm thực phẩm sau:

1. Trái cây giàu kali

Chuối, cam và dưa hấu chứa nhiều kali, giúp cân bằng lượng natri trong cơ thể và hỗ trợ duy trì huyết áp khỏe mạnh.

Chuối là nguồn cung cấp kali dồi dào, có lợi cho việc kiểm soát huyết áp trong thai kỳ. Ảnh: Magnific.

Theo Hiệp hội Tim mạch Mỹ (AHA), kali là khoáng chất đóng vai trò quan trọng trong việc điều hòa huyết áp. Chế độ ăn giàu kali giúp cơ thể đào thải natri qua nước tiểu, giảm áp lực lên thành mạch và từ đó góp phần hạ huyết áp. Tuy nhiên, phụ nữ mang thai có bệnh thận hoặc các tình trạng cần hạn chế kali nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi tăng lượng kali trong khẩu phần.

2. Rau lá xanh

Các loại rau lá xanh như rau bina, cải bó xôi, rau dền, cải xoăn hoặc cải thìa giàu magie và chất chống oxy hóa, có thể giúp thư giãn thành mạch và cải thiện tuần hoàn máu.

Ngoài ra, rau lá xanh còn cung cấp nitrat tự nhiên. Khi vào cơ thể, nitrat được chuyển hóa thành oxit nitric (chất giúp giãn mạch máu), cải thiện lưu lượng máu và giảm sức cản của thành mạch. Một tổng quan trên Journal of Nutrition cho thấy việc bổ sung thực phẩm giàu nitrat có thể giúp giảm nhẹ huyết áp ở nhiều nhóm đối tượng. Bên cạnh đó, rau lá xanh cũng cung cấp folate, vitamin C và chất xơ - những dưỡng chất quan trọng đối với sự phát triển của thai nhi và sức khỏe tim mạch của người mẹ.

3. Ngũ cốc nguyên hạt

Yến mạch và gạo lứt là những lựa chọn phù hợp trong chế độ ăn cân bằng, góp phần bảo vệ sức khỏe tim mạch và hỗ trợ kiểm soát huyết áp.

Ngũ cốc nguyên hạt chứa nhiều chất xơ hòa tan, magie và các hợp chất thực vật có lợi. Một phân tích trên The American Journal of Clinical Nutrition cho thấy ăn nhiều ngũ cốc nguyên hạt có liên quan đến nguy cơ tăng huyết áp và bệnh tim mạch thấp hơn. Đặc biệt, beta-glucan trong yến mạch còn giúp cải thiện mỡ máu và hỗ trợ kiểm soát đường huyết - yếu tố quan trọng ở phụ nữ mang thai có nguy cơ đái tháo đường thai kỳ.

4. Sữa và các sản phẩm từ sữa giàu canxi

Sữa và sữa chua cung cấp canxi - dưỡng chất thiết yếu giúp duy trì sức khỏe tim mạch trong thai kỳ. Theo WHO, phụ nữ mang thai có khẩu phần canxi thấp có nguy cơ tiền sản giật cao hơn. WHO khuyến cáo bổ sung canxi hàng ngày cho nhóm thai phụ có nguy cơ thiếu canxi nhằm giảm nguy cơ tăng huyết áp thai kỳ và tiền sản giật.

Ngoài canxi, sữa và sữa chua còn cung cấp protein, vitamin D và phốt pho, góp phần hỗ trợ sự phát triển hệ xương của thai nhi.

5. Các loại hạt

Hạnh nhân và hạt lanh chứa chất béo không bão hòa, chất xơ, magie cùng nhiều dưỡng chất có lợi cho tuần hoàn máu và sức khỏe tim mạch.

Một số nghiên cứu cho thấy chế độ ăn bổ sung các loại hạt có thể giúp cải thiện chức năng nội mô mạch máu, giảm viêm và hỗ trợ kiểm soát huyết áp ở người trưởng thành. Hạt lanh còn chứa axit alpha-linolenic (ALA), một dạng omega-3 có nguồn gốc thực vật, giúp bảo vệ sức khỏe tim mạch. Tuy nhiên, các loại hạt có hàm lượng năng lượng khá cao nên thai phụ chỉ nên sử dụng với lượng vừa phải.

6. Thực phẩm giàu protein

Đậu, các loại đậu và trứng cung cấp protein cùng nhiều dưỡng chất cần thiết cho sức khỏe của mẹ và sự phát triển của thai nhi.

Protein giúp xây dựng mô của thai nhi, đồng thời duy trì khối cơ và hệ miễn dịch của người mẹ. Theo khuyến nghị của Trường Sản phụ khoa Mỹ, phụ nữ mang thai cần tăng lượng protein so với bình thường để đáp ứng nhu cầu phát triển của em bé. Ngoài protein, các loại đậu còn giàu kali, magie và chất xơ - những dưỡng chất có lợi cho việc kiểm soát huyết áp.

7. Khoai lang

Khoai lang giàu kali, chất xơ và beta-carotene - tiền chất của vitamin A.

Nhờ hàm lượng kali cao, khoai lang giúp cân bằng natri trong cơ thể và hỗ trợ điều hòa huyết áp. Chất xơ trong khoai lang cũng giúp ổn định đường huyết và kéo dài cảm giác no, góp phần hạn chế tăng cân quá mức trong thai kỳ - một yếu tố làm tăng nguy cơ tăng huyết áp.

8. Thực phẩm giàu sắt

Củ dền và các loại rau xanh giúp cải thiện sức khỏe máu - yếu tố rất quan trọng trong thời kỳ mang thai.

Phụ nữ mang thai có nhu cầu sắt cao hơn để tạo thêm hồng cầu phục vụ cả mẹ và thai nhi. Thiếu sắt có thể dẫn đến thiếu máu, làm tăng nguy cơ sinh non và trẻ nhẹ cân.

Riêng củ dền còn chứa nitrat tự nhiên, có thể hỗ trợ giãn mạch và cải thiện lưu thông máu. Tuy nhiên, các chuyên gia lưu ý rằng củ dền không phải là phương pháp điều trị tăng huyết áp, mà chỉ nên được xem là một phần của chế độ ăn lành mạnh.