Thống kê của Tổ chức Ung thư Toàn cầu Globocan 2018, ung thư gan dẫn đầu ở cả số mắc mới lẫn tỷ lệ tử vong tại Việt Nam. Các vị trí tiếp theo là ung thư phổi, dạ dày, vú, trực tràng, vòm họng... Việt Nam cũng xếp trong nhóm những nước mắc ung thư gan cao nhất thế giới. Tỷ lệ mắc bệnh là 23,2 trên 100.000 người ở cả hai giới.
Tiến sĩ Phạm Hùng Cường, Trưởng Khoa Ngoại 2, Bệnh viện Ung bướu TP HCM cho biết ung thư gan thường tiến triển thầm lặng, ban đầu không có triệu chứng rõ ràng. Sau đó xuất hiện các triệu chứng khá mơ hồ, dễ nhầm lẫn các bệnh khác như chán ăn, khó tiêu, đau tức vùng dưới sườn phải.
Đa số bệnh nhân đến gặp bác sĩ ở giai đoạn muộn, bướu đã lan rộng, sờ thấy khối bướu, sụt cân, vàng da, trướng bụng... Gần đây một số người tình cờ phát hiện bệnh dù chưa có triệu chứng nhờ siêu âm, khám sức khỏe định kỳ.
Theo bác sĩ Cường, các yếu tố nguy cơ gây ung thư gan là virus viêm gan B, C, độc tố nấm mốc aflatoxin B1, rượu, bệnh ứ chất sắt... Khoảng 20-30% người mang mầm bệnh dẫn tới xơ gan và 3% trong số này diễn tiến ung thư gan.
Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cảnh báo hiện thế giới có 325 triệu người đang nhiễm virus viêm gan B, C trong đó hơn 90% không biết mình mắc bệnh để điều trị. Nếu không nhanh chóng hành động, số người mang virus viêm gan sẽ tăng cao trong những năm tới. Dự đoán có khoảng 20 triệu người chết do viêm gan trong các năm 2015-2030.
"Nhìn chung tỷ lệ tử vong của ung thư gan cao. Nếu phát hiện ở giai đoạn sớm, việc điều trị hiệu quả, thời gian sống dài hơn", bác sĩ Cường chia sẻ. Điều trị hiện nay thường là phẫu thuật cắt gan, ghép gan. Các phương pháp khác điều trị triệu chứng như thuyên tắc mạch TACE, phá hủy khối u tại chỗ bằng sóng cao tần RFA hay vi sóng MWA, chích cồn...
Ung thư gan ở Việt Nam gia tăng nhanh và tỷ lệ tử vong cao là do chủng ngừa viêm gan B chưa đầy đủ, người dân chưa có ý thức tầm soát ung thư gan định kỳ, đặc biệt là những người có yếu tố nguy cơ cao như nhiễm siêu vi viêm gan B, C, nghiện rượu, gia đình có người ung thư gan...
Bác sĩ khuyến cáo mọi người cần thực hiện tiêm ngừa viêm gan B, khám sức khỏe định kỳ. Bệnh nhân có virus viêm gan B, C, vấn đề sức khỏe về gan phải tích cực điều trị. Thực hiện tình dục an toàn. Không sử dụng chung những dụng cụ có thể gây trầy xước dính máu như bàn chải đánh răng, kim tiêm, kìm bấm móng tay, dụng cụ xăm. Duy trì trọng lượng hợp lý, hạn chế rượu bia, tránh các hóa chất gây ung thư, không ăn gạo, ngũ cốc nhiễm nấm mốc aflatoxin...
