Biểu hiện đầu tiên của bệnh là cảm giác chóng mặt, quay cuồng, hoa mắt, ù tai sau khi tỉnh dậy vào buổi sáng. Mức độ nặng hơn người bệnh sẽ mất thăng bằng dễ ngã, tim đập nhanh và vã mồ hôi liên tục…
Theo Đông y, rối loạn tiền đình thường chia làm hai thể đó là: Thực chứng và hư chứng. Các thể khác nhau sẽ có bài thuốc chữa trị khác sao cho thật phù hợp.
Đối với thể thực chứng:
Biểu hiện: Người bệnh đột nhiên thấy ù tai, hoa mắt, chóng mặt, có cảm giác như tất cả đều bị đảo lộn và cần nằm nhắm nghiền mắt lại mới không bị ngã.
Nguyên nhân: Theo Đông y thì triệu chứng trên do can hỏa hóa phong rồi bốc lên mà sinh bệnh, hoặc do đờm thấp đình trệ, làm khí thanh dương không đưa lên được khiến phát ra bệnh.
Phương thuốc 1: “Thiên ma câu đằng ẩm” (theo Tạp bệnh chứng trị tân nghĩa). Nguyên liệu gồm: Câu đằng 12g, ngưu tuất 12g, ích mẫu 12g, sơn chi 12g, tạng ký sinh 12g, phục thần 12g, dạ giao đằng 10g, hoàng cầm 10g, đỗ trọng 10g, thiên ma 8g, thạch quyết minh sống 20g, hà thủ ô 10g.
Lấy các vị theo liều lượng như trên sắc uống trong ngày. Ngày dùng 1 thang, chia làm 2–3 lần để uống. Dùng liên tục 3-5 thang là khỏi.
Phương thuốc 2: "Nhị căn thang" (theo Phúc kiến Trung y dược).
Nguyên liệu gồm: Hải đới căn 30g, cát căn 20g, xuyên khung 12g, thạch xương bồ 16g, bán hạ 10g, đại gải thạch 16g.
Dùng sắc uống 1 thang/ ngày chia làm 2-3 lần uống. Uống 3-6 tháng liên tục. Ngoài tác dụng chữa rối loạn tiền đình thì phương thuốc này còn có tác dụng lợi thấp, khử đờm rất tốt.
Đối với hư chứng:
Biểu hiện: Đột ngột bị ù tai rồi chóng mặt, hoa mắt. Mức độ bệnh có thể xảy ra trong chốc lát hoặc mấy tiếng đồng hồ có khi kéo dài vài ngày tùy vào mỗi người.
Nguyên nhân: Bệnh chứng xảy ra do tâm can, tỳ suy, thận kém.
Phương thuốc 1: "Kỷ cúc địa hoàng hoàn" trích trong Y cấp
Nguyên liệu gồm: Thục địa 320g, sơn thù 160g, sơn dược 160g, đơn bì 120g, bạch cúc hoa 120g, trạch tả 120g, cây kỷ tử 120g, phục linh 120g. Tất cả tán thành bột. Pha nước muối nhạt ngày 8-16g để uống.
Phương thuốc 2: Định huyễn thang (trích trong Trung Quốc Trung y bí phương đại hoàn).
Nguyên liệu gồm: Bán hạ 16g, đạm trúc diệp 12g, trạch tả 20g, thiên ma 16g, bạch tật lê 20g, phục thần 12g, cát nhân 12g, long cốt 30g (sắc trước). Sắc uống liên tục 5 -10 thang. Mỗi ngày 1 thang, chia 2-3 lần uống.
Phương thuốc 3: Chỉ huyễn trừ vựng thang (trong Trung Quốc Trung y bí phương đại toàn).
Nguyên liệu gồm: Quế chi 16g, bạch truật 20g, hổ phách 6g, ngưu tất 12g, sinh khương 12g, xa tiền tử 30g, trạch lan 16g, đan sâm 24g, phục linh 24g, mẫu lệ 40g, bán hạ 12g.
Sắc uống ngày 1 thang, chia 2 - 3 lần trong ngày. Uống liên tiếp 5 - 7 thang, hiệu nghiệm thấy được.
Trị rối loạn tiền đình bằng các món ăn từ óc lợn:
Óc lợn: Cần chuẩn bị 1 bộ óc lợn, dùng nước sôi để nguội rửa sạch huyết, đem hầm kỹ trong 30 phút rồi ăn trong ngày, một liệu trình kéo dài 7 ngày.
Óc lợn, trứng gà: 1 bộ óc lợn, rửa sạch, trứng gà 1–2 quả, đánh đều lên rồi tráng chín ăn trong ngày.
Óc lợn, thiên ma, kỷ tử: Cần chuẩn bị 1 bộ óc lợn thiên ma 10g (thái lát), kỷ tử 15g, bỏ vào hấp cách thủy chế thêm gia vị ăn trong ngày.
Óc lợn, mộc nhĩ đen: Óc lợn rửa sạch, mộc nhĩ đen 15g ngâm nước lạnh trong 10 phút rồi rửa sạch, cho vào chảo xào trong 30 phút với 1 thìa dầu thực vật. Thêm 1 thìa rượu vang, muối, gia vị vừa đủ và một chút nước đun sôi. Sau đó cho óc lợn vào, chế thêm 1 bát nước nhỏ rồi đun nhỏ lửa trong 40 phút nữa.
Óc lợn, đông trùng hạ thảo: 1 bộ óc lợn, rửa sạch, đông trùng hạ thảo 10g rửa sạch, để ráo nước. Hai thứ đặt lên đĩa, cho thêm một thìa rượu vang, 2 thìa nước lạnh và một chút muối rồi hấp cách thủy, ăn trong ngày.
Người bệnh rối loạn tiền đình ngoài việc sử dụng thuốc trong quá trình điều trị, thì chế độ ăn uống hợp lý là vô cùng quan trọng giúp bệnh nhanh khỏi hơn.
